Nowy klub, stara wojna, nowa świetlica

Klub seniora „Bratanki” korzystał dotychczas i będzie mógł korzystać dalej ze świetlicy wiejskiej po dawnym młynie w Jabłówku

      fot. Karol Gapiński

Jabłówko, sołtys, organizacje, świetlica
     Nowy klub, stara wojna, nowa świetlica
    Stara wojna w Jabłówku między zwolennikami byłej pani sołtys i nowej wciąż trwa. W Jabłówku działają już dwie organizacje pozarządowe, bo powstał nowy klub seniora, a była pani sołtys uzyskała kolejny tytuł prezesowski - przewodzi nowej organizacji. Gdzie jednak te organizacje oraz sołectwo mają realizować swe przedsięwzięcia, gdy stara świetlica nawet nie należy do majątku gminy, a jej stan techniczny jest kiepski? Żeby spełnić potrzeby lokalnej społeczności, gmina Łabiszyn wybuduje w Jabłówku nową świetlicę.

     Na początku lata ubiegłego roku we wsi Jabłówko doszło do zmiany sołtysa. Mieszkańcy kilkanaście miesięcy po rozpoczęciu kadencji zdecydowali o odwołaniu Gizeli Świtalskiej z funkcji sołtysa. Frakcja odwołanej sołtys opuściła tamtego dnia (28 czerwca 2012) salę, ale frekwencja nadal była wystarczająca, żeby wybrać jej następcę. Została nią Sylwia Chróśniak.
     BYŁA SOŁTYS I BRATANKI
     Nowa sołtys nie zdołała jednak w kolejnych miesiącach zjednoczyć całej wsi. Była sołtys, która jest też szefową Gminnej Rady Kobiet w Łabiszynie i Koła Gospodyń Wiejskich w Jabłówku, wkrótce doprowadziła do zawiązania kolejnej organizacji pozarządowej. Jest to Klub Seniora Bratanki. Gizela Świtalska zebrała w klubie 35 osób z grona ludzi złotego wieku z Jabłówka, Buszkowa, Załachowa i Jabłowa Pałuckiego.
     Wybrana prezesem tego klubu Gizela Świtalska skierowała w październiku ub.r. wniosek do burmistrza Łabiszyna Jacka Idziego Kaczmarka o wsparcie finansowe dla Bratanków na cele związane z bieżącą działalnością. Włodarz gminy 6 listopada tego wsparcia seniorom z nowego klubu odmówił. Swą decyzję argumentował tym, że w Łabiszynie od wielu lat działa Klub Seniora Tulipan, i jest to organizacja zrzeszona w Ogólnopolskim Stowarzyszeniu Seniora, która zasięgiem obejmuje teren całej gminy. Dlatego seniorzy z wszystkich sołectw gminy, jeśli mają taką potrzebę, powinni realizować się według działań statutowych w Tulipanie. Ten klub otrzymuje wsparcie z budżetu Łabiszyna.
     ŚWIETLICA W STARYM MŁYNIE
     Nowy klub Bratanki postawił sobie za cel ambitne zadanie spotykania się przynajmniej raz w miesiącu. Jako miejsce spotkań seniorzy wyznaczyli sobie świetlicę wiejską w Jabłówku. Jest to nietypowa świetlica, a jej wyjątkowość polega na tym, że nie należy wcale do majątku gminy Łabiszyn. Okazuje się, że nieruchomość ta należy do Skarbu Państwa. Przed II wojną światową w budynku obecnej świetlicy w Jabłówku funkcjonował prywatny młyn. W czasach PRL młyn upaństwowiono. Następnie młyn przestał działać, a nieruchomość w zarząd wzięła Gminna Spółdzielnia Samopomoc Chłopska w Łabiszynie. W kolejnych latach GS znajdowała się w stanie likwidacji, ale nieruchomości w Jabłówku likwidator nie miał prawa zbywać, bo należała ona cały czas do Skarbu Państwa, a nie do majątku likwidowanej spółdzielni.
     Na przełomie lat osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych pojawiły się informacje, że być może starania o odzyskanie nieruchomości podejmą spadkobiercy prawowitego właściciela. W kolejnych latach jednak ta opcja odpadła. Zainteresowanie nie było już podtrzymywane. W ostatnich kilkudziesięciu latach młyn służył mieszkańcom jako świetlica wiejska. Na dole budynku mieści się prywatny sklep, w którym mieszkańcy Jabłówka mogą dokonywać podstawowych zakupów.
     Burmistrz Jacek Idzi Kaczmarek wcale nie jest zdziwiony brakiem zainteresowania nieruchomością. Budynek świetlicy jest w złym stanie technicznym. Zresztą kilkanaście miesięcy temu powiatowy inspektor nadzoru budowlanego wydał zakaz użytkowania obiektu. Dopiero inwestycje właściciela sklepu, by poprawić stan budynku, spowodowały, że zakaz użytkowania został przez nadzór odwieszony.
     W poprzednich miesiącach w zasadzie jedyną opiekunką świetlicy była Gizela Świtalska. Po pierwsze - była sołtysem Jabłówka, po drugie - szefową tutejszego KGW. To właśnie koło oraz sołectwo korzystało z obiektu przy organizacji różnych spotkań. Przez lata świetlica wzbogaciła się też o wyposażenie w różnego rodzaju sprzęty. Należały one częściowo do gminy i zostały przez ratusz łabiszyński przydzielone sołectwu do użytkowania, a częściowo zostały nabyte przez KGW.
     GMINA ZABIERA SWOJE SPRZĘTY
     Kilka miesięcy temu nowa Rada Sołecka zwróciła się do burmistrza o zabezpieczenie wyposażenia należącego do gminy. - Chodziło o to, że z uwagi na wynikłe problemy z własnością świetlicy, sołectwo nie mogło zagwarantować sprawowania należytej opieki nad tym sprzętem. Pomieszczenie, w którym dotychczas znajdował się nasz sprzęt, nie było nasze, a to powodowało ograniczenie możliwości wykorzystywania tego sprzętu przez naszą jednostkę organizacyjną, czyli sołectwo. W obecnej chwili w Jabłówku jest konflikt wewnętrzny, którego ja nie rozwikłam. Jest osoba, która miała kaprys zawiązać nową organizację, bo lubi prezesowskie tytuły. Każda organizacja z terenu gminy może aplikować o środki finansowe z budżetu, ale czy zostaną one przyznane i ewentualnie w jakiej wysokości, to inna sprawa - mówi burmistrz Łabiszyna.
     Dlatego w Jabłówku pojawili się pracownicy brygady z Urzędu Miejskiego. Klucz do świetlicy miała u siebie Gizela Świtalska. Pracownicy powiedzieli, że przyjeżdżają z polecenia burmistrza i zażądali wpuszczenia ich do obiektu. Tak też się stało. Pracownicy zdemontowali bufet stojący w narożniku sali przy zapleczu kuchennym. Z samego zaplecza zaś zabrali zmywarkę, lodówkę, meble kuchenne i dmuchawę do ogrzewania sali. Świetlica bowiem nie dysponuje stałym systemem grzewczym. Sprzęty te pracownicy łabiszyńskiego ratusza zabrali i zdeponowali w budynku hydroforni w Jabłówku.
     Sołtys Jabłówka Sylwia Chróśniak powiedziała nam, że sprzęty w hydroforni są bezpieczne. Nie zagraża im wilgoć. Ponieważ na użytkowanie starej świetlicy zgodę może w praktyce uzyskać każdy - nawet dla organizacji imprezy okolicznościowej - to sołtys i Rada Sołecka nie mogą brać odpowiedzialności za znajdujące się tam wyposażenie należące do gminy. Właśnie z tego powodu władze sołectwa wystąpiły do burmistrza z wnioskiem o zabranie i zdeponowanie tych sprzętów w bezpiecznym miejscu. Mają służyć wsi w przyszłości, gdy otwarta zostanie nowa świetlica.
     BRATANKI NIE CHCĄ BYĆ TULIPANAMI
     Wprawdzie część wyposażenia, które należy do KGW, została w świetlicy, ale szefowa KGW oraz klubu Bratanki nie ukrywa żalu, że ratusz zabrał pozostały sprzęt. Seniorzy z nowego klubu są przekonani, że lepiej im będzie razem ze sobą, w kameralnym gronie, niż w dużym towarzystwie w Tulipanie. Łabiszyński klub bowiem skupia seniorów z oddalonych od siebie czasami o blisko 20 km miejscowości, a Bratanki chcą przebywać w swoim towarzystwie. Wywodzą się spośród parafian Najświętszej Marii Panny Różańcowej w Jabłówku. - Nie chcemy udzielać się w skupisku ludzi, a w kameralnym gronie. Mamy takie prawo. Natomiast, jeśli będziemy chcieli od czasu do czasu spędzić czas w szerszym gronie, to są od tego liczne zjazdy klubów seniora, na które będziemy jeździć - mówi Zygmunt Bratkowski, senior z Załachowa, który zapisał się do Bratanków.
     Seniorzy podkreślają, że ludzi w ich wieku przybywa w społeczeństwie, więc gdy się oni zrzeszają, to powinni być przez gminę wspierani. Gospodynie domowe dodają również, że poprzez swą działalność kultywują tradycję, a zabieranie im sprzętu temu nie służy. Ich zdaniem, bez sensu jest trzymanie lodówki czy zmywarki bezużytecznych pod zamknięciem w hydroforni. Burmistrz Łabiszyna natomiast przekazał nam, że sprzęt ten jest zbyt nowy, by narażać go na ryzyko dewastacji, gdy pozostawałby bez opieki kogoś jednego, kto mógłby wziąć za to odpowiedzialność.
     - Niejasna sytuacja, jeśli chodzi o sprawy własnościowe nieruchomości, spowodowała tylko przyspieszenie planów gminy co do postawienia nowej świetlicy wiejskiej w Jabłówku. Kiedy tylko pojawią się jakieś rezerwy w budżecie, przystąpimy do tej inwestycji. Może to być np. świetlica kontenerowa. Dysponujemy odpowiednim gruntem pod nową świetlicę, który znajduje się w sąsiedztwie stacji uzdatniania wody. Można powiedzieć, że kwestie własnościowe są nam na rękę, gdyż tylko przesądziły o pójściu w kierunku stworzenia nowej świetlicy w Jabłówku - mówi burmistrz Łabiszyna.
     KLUCZE W RĘKACH SENIORÓW I GOSPODYŃ
     W czasie, gdy władza sołecka i w KGW skupiała się w rękach Gizeli Świtalskiej, dysponowała ona kluczem do starej świetlicy. Obiekt użytkowany jest za zgodą starosty żnińskiego. To bowiem starostwo w imieniu Skarbu Państwa zarządza nieruchomością. Po zmianie sołtysa Rada Sołecka nie organizuje swoich przedsięwzięć w świetlicy. Nawet sołecka gwiazdka dla dzieci odbyła się w kościele, nie w świetlicy. Gizela Świtalska nie ukrywa nadal żalu do frakcji, która doprowadziła do jej odwołania z funkcji sołtysa pod koniec czerwca ub.r. Stosunki między Gizelą Świtalską i jej otoczeniem, a nową władzą w sołectwie są nie najlepsze.
     Nowy klub seniora zwrócił się do starosty Zbigniewa Jaszczuka o oddanie świetlicy w Jabłówku w użytkowanie. Początkowo nowy klub nie był jeszcze stroną w pełnym tego słowa znaczeniu. Teraz jednak to stowarzyszenie zostało już zarejestrowane w Sądzie Okręgowym w Bydgoszczy. Załatwiona została także sprawa zarejestrowania Bratanków w Zarządzie Głównym Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Seniorów.
     Zdaniem Gizeli Świtalskiej chodzi o to, by klucz był do jej dyspozycji jako szefowej KGW i klubu seniora, i przede wszystkim osoby, która mieszka w najbliższym sąsiedztwie, w dawnym mieszkaniu młynarza i jego rodziny. Zresztą Gizela Świtalska jest córką niegdysiejszego kierownika państwowego młyna w Jabłówku. Gizela Świtalska podkreśla, że jest czas zimy i coś się może zdarzyć w budynku, np. pęknie rura. Wówczas dobrze byłoby, gdyby zawsze ktoś na miejscu miał dostęp do budynku.
     ZGODA NA UŻYTKOWANIE
     Starosta żniński Zbigniew Jaszczuk poinformował nas, że właśnie wydał zgodę na użytkowanie świetlicy przez klub seniora. To jego szefowa będzie nadal dysponować kluczem. Jednak sołectwo też będzie miało prawo wykorzystać świetlicę do własnych zebrań i imprez. Harmonogram przedsięwzięć ma być ustalony wspólnie z seniorami czy gospodyniami wiejskimi, by wydarzenia organizowane w świetlicy nie kolidowały ze sobą. Po klucze sołectwo będzie mogło się - w razie problemów z uzyskaniem ich od seniorów - zgłosić w starostwie. Użytkownicy będą zobowiązani ponieść koszty wykorzystywanych mediów, takich jak woda i energia elektryczna.
     - Jeżeli tylko pojawi się chętny do nabycia tej nieruchomości, to zlecimy jego wycenę i zwrócimy się do wojewody o zgodę na zbycie obiektu w drodze przetargu - powiedział Zbigniew Jaszczuk.
     Sołtys Jabłówka Sylwia Chróśniak powiedziała nam, że wcześniej, aby otrzymać zgodę na użytkowanie sali od starosty, sołectwo musiało zapłacić ubezpieczenie. Jego wysokość uzależniona jest od liczby osób uczestniczących w wydarzeniu. Impreza andrzejkowa, jeśli chodzi o ubezpieczenie, kosztowała sołectwo blisko 100 zł. - To jest równowartość np. 4 paczek świątecznych dla dzieci. Stąd już imprezy gwiazdkowej w świetlicy nie robiliśmy, bo nie chcieliśmy stracić tych pieniędzy. I Gwiazdkę zorganizowaliśmy w kościele. Dobrze się stało, bo można było w świątecznej atmosferze pośpiewać przy tej okazji kolędy - powiedziała sołtys. Jeśli jednak do czasu powstania nowej świetlicy sołectwo będzie musiało skorzystać ze starej sali, to zwróci się o zgodę do starosty.
     Na pewno chętnym do nabycia budynku starej świetlicy nie będzie gmina Łabiszyn, bo jej burmistrz sądzi, że w obecnym stanie technicznym obiekt wymaga wielosettysięcznych - licząc w złotówkach - nakładów, by go zrewitalizować. Także adaptacja np. na mieszkania jest dla gminy nieopłacalna, zwłaszcza że nie tylko stan techniczny budynku pozostawia wiele do życzenia, ale są również kłopoty z kanalizacją tej nieruchomości. Dlatego może być tak, że na zakup nieruchomości w ogóle nie znajdą się chętni, i w kolejnych latach popadnie ona całkiem w ruinę.

Karol Gapiński
Pałuki nr 1093 (4/2013)