Okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych i staż a urlop wypoczynkowy

     Okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych i staż a urlop wypoczynkowy
     W trakcie ostatniego dyżuru w redakcji Pałuk pojawiło się jak zwykle wiele ciekawych spraw. Do napisania niniejszego tekstu zainspirowały mnie pytania dotyczące urlopów wypoczynkowych. Szczególnie pytania dotyczyły tego, czy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych, a także odbywania stażów wlicza się potem pracownikowi do urlopu wypoczynkowego i w jakim zakresie.

     Omawiając zagadnienia związane z urlopem wypoczynkowym trzeba wyraźnie odróżnić dwa pojęcia: prawo do urlopu i wymiar urlopu wypoczynkowego. Prawo do urlopu mówi nam, czy i kiedy pracownik może skorzystać z urlopu wypoczynkowego, zaś wymiar określa, ile będzie to dni. Jak wiadomo, mamy w naszym kraju dwa podstawowe wymiary urlopów wypoczynkowych. Jest to 20 dni - przy stażu pracy do 10 lat i 26 dni - przy stażu pracy 10 lat i więcej. Żadne tam 22, albo 28 dni jak czasami słyszę, szczególnie od pań. Doliczają one bowiem do wymiaru urlopu wypoczynkowego 2 dni  z tytułu opieki nad dzieckiem (z art. 188 k.p.). Pragnę wyjaśnić, iż przepis art. 188 K.p. mówi o zwolnieniu od pracy, a nie urlopie wypoczynkowym. Różnica jest zasadnicza, jeśli pracownica (może być też pracownik) nie wystąpi o takie zwolnienie w danym roku kalendarzowym, to go nie otrzyma. I nie przysługuje z tego tytułu żaden ekwiwalent.
     Wróćmy jednak do tematu. Zgodnie z art. 1541 § 1 Kodeksu pracy: Do okresu zatrudnienia, od którego zależy prawo do urlopu i wymiar urlopu, wlicza się okresy poprzedniego zatrudnienia, bez względu na przerwy w zatrudnieniu oraz sposób ustania stosunku pracy. Z kolei według art. 155 § 1 - 2 Kodeksu pracy:  Do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się z tytułu ukończenia:
     1) zasadniczej lub innej równorzędnej szkoły zawodowej - przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, nie więcej jednak niż 3 lata,
     2) średniej szkoły zawodowej - przewidziany programem nauczania czas trwania nauki, nie więcej jednak niż 5 lat,
     3) średniej szkoły zawodowej dla absolwentów zasadniczych (równorzędnych) szkół zawodowych - 5 lat,
     4) średniej szkoły ogólnokształcącej - 4 lata,
     5) szkoły policealnej - 6 lat,
     6) szkoły wyższej - 8 lat.
     Okresy nauki, o których mowa w pkt 1-6, nie podlegają sumowaniu. Jeżeli pracownik pobierał naukę w czasie zatrudnienia, do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się bądź okres zatrudnienia, w którym była pobierana nauka, bądź okres nauki, zależnie od tego, co jest korzystniejsze dla pracownika.
     Sprawa wydaje się oczywista. Zarówno do prawa, jak i do wymiaru urlopu wypoczynkowego wlicza się wszystkie zakończone okresy zatrudnienia, a więc okresy świadczenia pracy na podstawie stosunku pracy. Dodatkowo do wymiaru urlopu wlicza się również okresy nauki w szkołach.
     Jak wobec tego wygląda możliwość zaliczenia do prawa, bądź wymiaru urlopu wypoczynkowego okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych, w tym także okresu stażu? Z całą pewnością okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych, ani okres nawet świadczenia pracy, ale w ramach tzw. stażu nie są okresami zatrudnienia w rozumieniu przepisów prawa pracy. Okazuje się jednak, iż mimo tego, przepisy przyznały tym kategoriom osób niektóre prawa, tak jak pracownikom.
     Zgodnie art. 79 ust. 1-2. Ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy: Okresy pobierania zasiłku i stypendium…(…)..wlicza się do okresu pracy wymaganego do nabycia lub zachowania uprawnień pracowniczych oraz okresów składkowych w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Okresów pobierania zasiłku i stypendium nie wlicza się jednak do:
1) okresów wymaganych do nabycia prawa oraz ustalania wysokości i okresu pobierania zasiłku;
2) okresu zatrudnienia, od którego zależy nabycie prawa do urlopu wypoczynkowego;
3) stażu pracy określonego w odrębnych przepisach, wymaganego do wykonywania niektórych zawodów.
     Enumeratywne wyliczenie okresów zasiłku i stypendium, które nie wliczają się do okresu zatrudnienia oznacza (a contrario), iż to, czego nie wymieniono, podlega wliczeniu. Zatem skoro ustawodawca zapisał, iż okresów pobierania zasiłku i stypendium nie wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależy nabycie prawa do urlopu wypoczynkowego, to okresy te podlegają wliczeniu do wymiaru urlopu wypoczynkowego. Wobec tego pracownik, który np. posiada ukończoną szkołę policealną - 6 lat, zakończony okres zatrudnienia 3,5 roku oraz 6-miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych i 6-miesięczny okres odbywania stażu, to podejmując pracę posiada już prawo do urlopu w wymiarze 26 dni (tak jak po 10 latach pracy). Pomimo iż okres szkoły i okres zatrudnienia nie dają łącznie 10 lat.
     Okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych i stypendium wlicza się więc do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu wypoczynkowego.

Opracował
Krzysztof Krzemień
Nadinspektor pracy