Spektakularne odkrycie archeologiczne w Łabiszynie. Droga z początków miasta odkopana na budowie nowego banku

Świetnie zachowana, średniowieczna droga drewniana została odkopana podczas prac ziemnych związanych z budową nowej siedziby banku w Łabiszynie. Najprawdopodobniej to droga tak stara, jak samo miasto.

Bank Spółdzielczy Pałuki w Żninie posiada swoje oddziały w Gąsawie i Łabiszynie. Właśnie w ostatnim z tych miast rozpoczęła się budowa nowej siedziby oddziału banku. Prezes zarządu  Arkadiusz Furtak powiedział nam, że nowy budynek powstaje na  kilku działkach na rogu ul. Sienkiewicza i i ul. Bankowej, które BS Pałuki kupił kilka lat temu. Ostatnio funkcjonował tam parking. Dotychczasowa siedziba banku znajduje się w sąsiedztwie, przy ul. Sienkiewicza 5

Budynek będzie parterowy i będzie w nim zapewniona obsługa klientów w tym samym zakresie, co obecnie, ale w lepszym standardzie. Powierzchnia użytkowa w nowej siedzibie wyniesie około 200 metrów kwadratowych. Będzie też bankomat/wpłatomat oraz 5 miejsc parkingowych, w tym jedno dla kierowców niepełnosprawnych. Sam budynek będzie bez barier architektonicznych, zeroemisyjny. Dotychczasowy budynek będzie albo sprzedany, a jeśli to się nie uda, to rozebrany, a w jego miejscu powstanie parking.

Obecna siedziba banku spółdzielczego w Łabiszynie istnieje od lat sześćdziesiątych ub.w. Od 1999 r. wcześniej samodzielny Bank Spółdzielczy połączył się z BS Pałuki i funkcjonuje w Łabiszynie jako oddział. Ukończenie właśnie rozpoczętej inwestycji planowane jest na drugą połowę przyszłego roku.

Są już wykonane pierwsze prace ziemne a w ich trakcie doszło do spektakularnego odkrycia archeologicznego. Początkowe odkrycia jeszcze tak nie ekscytowały, bo odkopano pozostałości czworaków najprawdopodobniej z przełomu XIX i XX w., o których istnieniu jeszcze w drugiej połowie XX w. starsi mieszkańcy Łabiszyna pamiętali.

Wkrótce jednak doszło do odkrycia pozostałości studni, a następnie, na głębokości 4 metrów wykopano świetnie zachowaną drogę drewnianą. Jak powiedział nam Arkadiusz Furtak, budowa odbywa się pod nadzorem archeologicznym i  dalsze czynności w tym wykopie przeprowadzili archeolodzy z Biskupińskiego Towarzystwa Archeologicznego im. Walentego Szwajcera.

Zostały pobrane próbki do badań, które pozwolą dokładnie datować te zabytki, wykonany został materiał fotograficzny, zinwentaryzowano odkrycia, a następnie wszystko zostało zasypane. Obecnie archeolog Jarosław Kopiasz przygotowuje szczegółowy opis tego stanowiska i będzie on też przekazany Wojewódzkiemu Konserwatorowi Zabytków. Szczegółowe informacje o tym odkryciu archeolog obiecał nam przekazać za kilka dni.

Ze wstępnych ustaleń wynika, że drewniana droga pod przyszłą siedzibą banku pochodzić może z XIV w. To oznaczałoby, że droga ta pamięta same początki miasta Łabiszyna i mogli chodzić po niej pierwsi łabiszynianie jako mieszkańcy już miasta lokacyjnego.

Jak powiedział nam bowiem Maciej Banaś, samorządowiec, przewodniczący Rady Miejskiej i regionalista łabiszyński, pierwsze źródłowe wzmianki o Łabiszynie są z połowy XIII w., ale w wieku XIV właśnie osada uzyskała akt lokacyjny. Jest wzmianka z 1369 r. o wydanym wyroku w myśl którego Bogusław z Piłatowa (dzisiejszy Lubostroń) i Henryk z Rynarzewa zobowiązali się Wojciechowi z Łabiszyna, wojewodzie brzesko-kujawskiemu do likwidacji młyna wodnego w mieście Łabiszynie.

Cały układ starego miasta w Łabiszynie - rynek i ulice z niego wychodzące, w tym obecna ul. Bankowa został wytyczony właśnie w XIV w. podczas lokowania miasta.

Karol Gapiński