Zaawansowane prace nad monografią

Spotkanie autorów drugiej części monografii Żnina fot. Barbara Filipiak

Żnin, prace, monografia, plan, materiały
     Zaawansowane prace nad monografią
     Plan monografii, a niedługo już i tekst, można przeglądać na stronie internetowej Miejskiej i Powiatowej Biblioteki Publicznej w Żninie lub bezpośrednio w bibliotece. Do biblioteki można również przynosić materiały, które będą pomocne w uzupełnianiu treści monografii.

     Podczas pierwszego spotkania komitetu organizacyjnego obchodów jubileuszu 750-lecia Żnina, które odbyło się w marcu 2011 roku w Urzędzie Miejskim w Żninie, burmistrz Żnina Leszek Jakubowski podjął decyzję o wydaniu monografii Żnina. Pomysł wydania nowej monografii uzyskał także akceptację Rady Miejskiej w Żninie.
     Osobą odpowiedzialną za skompletowanie zespołu redakcyjnego oraz koordynowanie pracami związanymi z tworzeniem publikacji została Jadwiga Jelinek, dyrektor MiPBP w Żninie. Postanowiono, że historię Żnina opiszą dwa odrębne zespoły, w dwóch częściach o odmiennym charakterze. Pierwszą część, historyczną - od zarania dziejów (prehistorii) do 1990 roku - piszą naukowcy. - Taki zakres czasowy podyktowany jest ogólnymi zasadami, tak poinformował mnie dr hab. Tadeusz Janicki. Najnowsze dzieje nie bywają tematami opracowań historycznych, należy bowiem nabrać do nich odpowiedniego dystansu, muszą opaść emocje, aby do tematu podejść obiektywnie. Co innego nasza część publikacji [część druga monografii, współczesna - przyp. bf]. My nie podejmujemy się żadnej oceny, przytaczamy jedynie zaistniałe fakty, które mają służyć informacji - powiedziała Jadwiga Jelinek.
     Część współczesna pisana jest przez lokalnych działaczy, ma charakter dziedzinowy (kultura ludowa, religia, oświata itp.) i obejmuje okres od 1945 do 2012 roku. - Tylko dzięki osobistemu zaangażowaniu najpierw prof. Jana Grada z Instytutu Kulturoznawstwa UAM w Poznaniu, z którym współpracuję od kilku lat, a później dr. hab. Tadeusza Janickiego z Instytutu Historii UAM, możliwe było powołanie zespołu autorów, którzy podjęli się tej niełatwej pracy - zauważyła Jadwiga Jelinek. W wyniku konsultacji z władzami miasta oraz działaczami Żnińskiego Towarzystwa Kulturalnego ustalono także skład zespołu twórców lokalnych.      Wszyscy wykazali zrozumienie i chęć do pracy.
     Pod kierunkiem dr. hab. Tadeusza Janickiego powołano zespół redakcyjny pierwszej części (historycznej) przygotowywanej monografii Żnina pod roboczym tytułem 700-letnie dzieje Żnina. Odbyły się już cztery spotkania (jedno w Poznaniu i trzy w  Żninie), podczas których podpisano umowy i ustalono termin oddania opracowanego materiału do Urzędu Miejskiego na czerwiec 2013 roku. Autorami poszczególnych rozdziałów zostali: Prehistoria - Anna Grossman i Wojciech Piotrowski, Średniowiecze - Zbyszko Górczak, Czasy nowożytne (XVI-XVIII wiek) - Rafał Witkowski, Czasy nowożytne (XIX wiek do 1918 r.) - prof. dr hab. Albert Kotowski, Czasy współczesne (1918-1939) - prof. dr hab. Sławomir Komosiński, Czasy współczesne (1939-1945) - Tadeusz Janicki, Czasy współczesne (1945-1990) - prof. dr hab. Stanisław Jankowiak. Ta część monografii ma obejmować około 21 arkuszy wydawniczych, przy czym jeden arkusz to 22 strony po 1.800 znaków ze spacjami. Przewidywany termin wydania to wrzesień 2013, a więc pozycja ma zostać wydana na zakończenie jubileuszowych obchodów.
     Autorzy pierwszej części monografii przyjechali do Żnina 7 lipca. W spotkaniu w żnińskiej bibliotece uczestniczyli: Jadwiga Jelinek, Stefan Czarnecki - prezes Żnińskiego Towarzystwa Kulturalnego, Zdzisław Małecki - historyk i działacz PTTK oraz zaproszeni autorzy: Tadeusz Janicki, Zbyszko Górczak, Rafał Witkowski i prof. dr hab. Stanisław Jankowiak. Podczas tego spotkania przedyskutowano harmonogram działań naukowców, oczekiwania wobec nich, a także sposoby wspomagania ich zasobami bibliotecznymi oraz konieczność bieżących kontaktów. Odwiedzili oni wówczas bibliotekę, Muzeum Ziemi Pałuckiej, zwiedzili miasto i udali się do Lubostronia. W celu przyspieszenia prac związanym z pisaniem monografii naukowcom przekazana została bibliografia materiałów dotyczących historii Żnina, będąca w posiadaniu biblioteki. W ten sposób piszący nie będą tracić dodatkowego czasu na szukanie przynajmniej części niezbędnej literatury.

     W żnińskiej bibliotece często bywa prof. dr hab. Sławomir Komosiński, który przegląda materiały zgromadzone w czytelni, a przydatne mu do pisania swojego rozdziału monografii, dotyczącego czasów współczesnych od 1918 do 1939 roku.
     Merytoryczną opiekę nad drugą częścią (współczesną) monografii, która będzie nosić tytuł Żnin - tradycje i współczesność, objął prof. dr hab. Jan Grad. Autorami poszczególnych rozdziałów będą: Tradycje kultury ludowej - Wanda Szkulmowska, Instytucje życia religijnego - Marek Wilgórski, System edukacji szkolnej - Marek Wilgórski, Organizacja życia kulturalnego - Jadwiga Jelinek, Lokalne środki masowego przekazu - Dominik Księski, Turystyka - infrastruktura i organizacja życia turystycznego - Zdzisław Małecki, Sport i rekreacja - Jerzy Krynicki, Stefan Czarnecki, Gospodarka - Zbigniew Zwierzykowski, Paweł Hałaburdzin, Remigiusz Konieczka, Janusz Biegański, Ryszard Ludkiewicz, Służba zdrowia, opieka społeczna i organizacje humanitarne - Aleksander Kmiećkowiak, Władza polityczna i administracyjna - Zdzisław Małecki, Wacław Żychliński, Instytucje bezpieczeństwa publicznego - Piotr Stachowiak, Fundacje - Jadwiga Jelinek, Instytucje rządowe i samorządowe - Robert Szafrański.
     Z autorami współczesnej części monografii odbyły się już cztery spotkania, ostatnie 6 września. Uczestniczyło w nim dwanaście osób. Prace nad monografią są zaawansowane. Kilka osób oddało już swój materiał, a dotyczy on m. in. oświaty, życia religijnego, kultury, instytucji bezpieczeństwa publicznego i infrastruktury komunalnej. Ostateczny termin zdania opracowań tej części monografii Żnina upływa w  grudniu 2012 roku, w styczniu 2013 roku trafi ona do druku. Obecnie trwają prace korektorskie i inne techniczne. Uzgodniona została także specyfikacja warunków druku publikacji, trwają również rozmowy nad wyborem drukarni. Na czerwiec 2013 roku planowany jest termin wydania tej części monografii.
     Koordynująca prace nad monografią Jadwiga Jelinek zdaje sobie sprawę, iż ostateczny kształt publikacji musi mieć charakter obiektywny, a więc akceptowany przez większość mieszkańców, a przy tym przejrzysty i zrozumiały. Stąd też na stronie internetowej żnińskiej biblioteki, Urzędu Miejskiego oraz w Radiu Żnin i lokalnej prasie wystosowany został apel do mieszkańców Żnina o zaopiniowanie tego, co już zostało napisane. Swoje uwagi mieszkańcy mogą kierować na adres mailowy Miejskiej i Powiatowej Biblioteki Publicznej w Żninie, Urzędu Miejskiego w Żninie, a do biblioteki można przynosić materiały, które będą pomocne w uzupełnianiu treści monografii. Do dnia dzisiejszego została zgłoszona jedna uwaga do monografii.
     - Zdaję sobie sprawę, że przy tak ogromnym zakresie tematycznym, jaki sobie nałożyliśmy, jest prawie niemożliwym, aby coś nie umknęło. Stąd prośba do mieszkańców Żnina o bieżące śledzenie postępujących prac nad monografią, o subiektywną ich analizę i zgłaszanie uwag. Na tym etapie prac można nanosić jeszcze korekty, które posłużą poprawie jakości publikacji, a chyba wszystkim nam na tym zależy. Plan monografii, a niedługo już i tekst, można przeglądać na stronie internetowej Miejskiej i Powiatowej Biblioteki Publicznej w Żninie lub bezpośrednio w bibliotece. Już wiadomo, że zgromadzony zostanie bardzo dobry materiał (świadczą o tym opracowane dotychczas teksty) opisujący powojenną historię Żnina, dotąd rozproszony w różnorodnych miejscach, zwykle w źródłach niepublikowanych. Zmusza nas to do zwiększenia zakładanej objętości wydawnictwa, ale to chyba najmniejsze zmartwienie - powiedziała Jadwiga Jelinek.

Barbara Filipiak
Pałuki nr 1076 (39/2012)