Reklama

Bądź świadomym konsumentem

12/03/2015 05:16

Zmiana przepisów o prawach konsumenta - część 1
Bądź świadomym konsumentem
Czy wejście w życie 25 grudnia 2014 r. ustawy o prawach konsumenta ułatwi nam dochodzenie swoich praw? Jakie zasadnicze zmiany niesie za sobą ta ustawa? Jakie mamy prawa, a jakie obowiązki? W kilku odcinkach postaram się przybliżyć zasadnicze zmiany przepisów konsumenckich. Dziś - obowiązek przedsiębiorców do udzielenia pełnych informacji na temat oferowanych towarów i usług.

     Zanim przedsiębiorca zwiąże konsumenta umową w tradycyjnych okolicznościach, czyli w sklepie stacjonarnym, musi w sposób jasny i zrozumiały poinformować go o:
     1. głównych cechach świadczenia, z uwzględnieniem jego przedmiotu i sposobu porozumiewania się z konsumentem;
     2. swoich danych identyfikujących, w szczególności o firmie, organie, który zarejestrował działalność gospodarczą, numerze, pod którym została ona zarejestrowana (NIP lub KRS), adresie pod którym prowadzi przedsiębiorstwo (to istotne w przypadku sporu sądowego) i jego numerze telefonu;
     3. łącznej cenie lub wynagrodzeniu za świadczenie wraz z podatkami, a gdy charakter przedmiotu świadczenia nie pozwala na wcześniejsze obliczenie ich wysokości – o sposobie, w jaki będą one obliczane, jak również o istnieniu opłat dodatkowych (np. kosztów dostawy) oraz ich wysokości lub obowiązku ich uiszczenia (jeżeli nie jest znana wysokość);
     4. sposobie i terminie spełnienia świadczenia i stosowanej procedurze rozpatrywania reklamacji;
     5. przewidzianej przez prawo odpowiedzialności przedsiębiorcy za jakość świadczenia – np. poprzez wskazanie, że ponosi on odpowiedzialność za wadę produktu na zasadach określonych w przepisach dotyczących rękojmi;
     6. treści usług posprzedażnych i gwarancji;
     7. czasie trwania umowy lub – gdy umowa jest zawarta na czas nieokreślony lub ma ulegać automatycznemu przedłużeniu – o sposobie i przesłankach jej wypowiedzenia;
     8. funkcjonalności treści cyfrowych oraz stosowanych technicznych środkach ich ochrony – np. informacja o zabezpieczeniu płyty CD przed kopiowaniem;
     9. mających znaczenie interoperacyjnościach treści cyfrowych ze sprzętem komputerowym i oprogramowaniem – np. informacja na temat systemu operacyjnego wymaganego do prawidłowej obsługi oprogramowania.
     Powyższe zasady nie dotyczą umów związanych z drobnymi sprawami życia codziennego wykonywanymi natychmiast po zawarciu.
     W praktyce wskazane wyżej informacje powinny zostać przekazane konsumentowi bezpośrednio przed złożeniem przez niego zamówienia. Nie muszą znajdować się fizycznie w jednym miejscu, niemniej jednak każdy konsument powinien mieć do nich łatwy dostęp. Informacje powinny być podane w sposób jasny, zrozumiały i niewprowadzający w błąd oraz w języku polskim. Pamiętajmy także, że ciężar dowodu spełnienia obowiązków informacyjnych leży po stronie sprzedawcy, więc to szczególnie jemu powinno zależeć na takim przekazaniu informacji, które później pozwoli mu to w łatwy sposób wykazać.
     Bardziej rozbudowany katalog obowiązków ma przedsiębiorca zawierający umowę z konsumentem poza swoim lokalem lub na odległość. Zobowiązany jest – najpóźniej w chwili wyrażenia przez konsumenta woli związania się umową – poinformować go w sposób jasny i zrozumiały (np. w przypadku sklepu internetowego w opisie produktu, regulaminie) w szczególności o:
     1. głównych cechach świadczenia, z uwzględnieniem jego przedmiotu i sposobu porozumiewania się z konsumentem (np. telefonicznie, mailowo);
     2. swoich danych identyfikujących, w szczególności o firmie i numerze, pod którym została ona zarejestrowana (KRS lub NIP);
     3. adresie przedsiębiorstwa (istotnym w razie sporu sądowego), adresie poczty elektronicznej i numerach telefonu lub faksu (jeżeli są dostępne), dzięki którym konsument może szybko i efektywnie kontaktować się z przedsiębiorcą;
     4. adresie, pod którym konsument może składać reklamacje, jeżeli różni się on od adresu prowadzonej działalności;
     5. łącznej cenie lub wynagrodzeniu za świadczenie wraz z podatkami, a gdy charakter przedmiotu świadczenia nie pozwala na wcześniejsze obliczenie ich wysokości – o sposobie, w jaki będą one obliczane, jak również o istnieniu opłat dodatkowych (np. kosztów dostawy) oraz ich wysokości lub obowiązku ich uiszczenia (jeżeli nie jest znana wysokość);
     6. kosztach korzystania ze środka porozumiewania się na odległość (np. telefonu) w celu zawarcia umowy, jeśli są one wyższe od zwykle stosowanych w przypadku tego środka porozumiewania się – np. w razie zawarcia umowy przez telefon z inicjatywy konsumenta;
     7. sposobie i terminie zapłaty;
     8. sposobie i terminie spełnienia świadczenia i stosowanej przez przedsiębiorcę procedurze rozpatrywania reklamacji;
     9. sposobie i terminie wykonania prawa odstąpienia od umowy, a także wzorze formularza odstąpienia od umowy;
     10. kosztach zwrotu towaru w przypadku odstąpienia od umowy, które ponosi konsument; w odniesieniu do umów zawieranych na odległość - o kosztach zwrotu rzeczy, jeżeli ze względu na swój charakter produkt nie może zostać w zwykłym trybie odesłany pocztą;
     11. obowiązku zapłaty przez konsumenta uzasadnionych kosztów poniesionych przez przedsiębiorcę, jeżeli kupujący odstąpi od umowy po zgłoszeniu rozpoczęcia świadczenia usługi, a przed upływem terminu na odstąpienie od umowy;
     12. przypadkach, w których konsument traci prawo do odstąpienia od umowy;
     13. obowiązku przedsiębiorcy dostarczenia rzeczy bez wad;
     14. istnieniu a także treści gwarancji i usług posprzedażnych oraz sposobie ich realizacji;
     15. kodeksie dobrych praktyk, jeżeli zobowiązał się go przestrzegać, i sposobie zapoznania się z nim;
     16. czasie trwania umowy lub sposobie i przesłankach jej wypowiedzenia - jeżeli umowa jest zawarta na czas nieokreślony lub jeżeli ma ulegać automatycznemu przedłużeniu;
     17. minimalnym czasie trwania zobowiązań konsumenta wynikających z umowy - np. umowy polisolokat, w których określono minimalny czas, przez jaki należy płacić składki i nie można odstąpić od umowy;
     18. wysokości i sposobie złożenia kaucji lub innych gwarancji finansowych, których konsument jest zobowiązany udzielić na żądanie przedsiębiorcy;
     19. funkcjonalności treści cyfrowych i technicznych środkach ich ochrony;
     20. mających znaczenie interoperacyjnościach treści cyfrowych ze sprzętem komputerowym i oprogramowaniem, o których przedsiębiorca wie lub powinien wiedzieć;
     21. możliwości skorzystania z pozasądowych sposobów rozpatrywania reklamacji i dochodzenia roszczeń oraz zasadach dostępu do tych procedur.
     Szczegółowe obowiązki sprzedawców i uprawnienia konsumentów nie dotyczą umów zawieranych poza lokalem przedsiębiorstwa (np. podczas pokazu w hotelu), których wartość nie przekracza 50 zł.
     W przypadku umów zawieranych poza lokalem przedsiębiorca musi udzielić wszystkich obowiązkowych informacji na papierze lub, jeżeli konsument wyrazi na to zgodę, na innym trwałym nośniku (np. płyta CD) – w sposób czytelny i za pomocą prostego języka.
     Jeżeli przedsiębiorca kontaktuje się z konsumentem przez telefon w celu zawarcia umowy na odległość, ma obowiązek poinformować go o celu rozmowy przed jej rozpoczęciem oraz podać swoje dane identyfikujące lub dane osoby, w imieniu której telefonuje. Sprzedawca zobowiązany jest potwierdzić treść proponowanej umowy na papierze lub innym trwałym nośniku, a umowę uważa się za zawartą tylko wówczas, jeżeli konsument po otrzymaniu treści umowy wyrazi na nią zgodę na papierze lub innym trwałym nośniku i przekaże ją przedsiębiorcy. Wniosek z tego jest następujący - nie jest możliwe zawarcie umowy wyłącznie na podstawie zgody wyrażonej przez konsumenta w czasie rozmowy telefonicznej ze sprzedawcą, który jest inicjatorem transakcji.