Kino z kinem

Żnin, kino, Crystal, Pałuczanin

    Kino z kinem
    Przed wojną kino nosiło nazwę "Crystal" i mieściło się przy Rynku. Właścicielem budynku był Wilhelm, pomieszczenia dzierżawił Michalski i wszystko było jasne. Dziś zaś nie bardzo wiadomo, co jest czyje i dochodzi do takich paradoksów, że powstaje problem, czy parafia ma płacić dzierżawę przedsiębiorstwu rozpowszechniania filmów, do którego należą projektory, czy przedsiębiorstwo parafii, która jest w trakcie odzyskiwania prawa do budynku.

    Tej skomplikowanej sytuacji prawnej winni są pospołu faszyści i komuniści. Ci pierwsi zlikwidowali Michalskiemu kino i urządzili je w Domu Katolickim, wyposażając w projektory firmy AEG sprowadzone z Rzeszy, a dawnego dzierżawcę zrobili kierownikiem nowej placówki. Ci drudzy zabrali i maszyny, i budynek.
    Bezpośrednio po wojnie Okręgowy Wydział Kinomatografii płacił jeszcze parafii dzierżawę (później przestał). Czy płacił za dzierżawę sali, czy za dzierżawę kina? Wbrew pozorom nie jest to problem wydumany, bo ksiądz otrzymał niedawno propozycję wykupienia całego wyposażenia kina, które - wg. niego - jest łupem wojennym parafii.
    Ostatni film wyświetlony został ponad rok temu. Przyczyna zawieszenia działalności była prosta: koszty ogrzewania nie pokrywały wpływów za bilety. Repertuar wypożyczalni video zaspokajał w pełni potrzeby publiczności, kino więc padło. Władze miasta, którym przekazano klucze, próbowały znaleźć kogoś, kto się tym zajmie, jednak nikt się do tego nie palił, a w międzyczasie ksiądz proboszcz parafii św. Floriana wystąpił do Komisji Majątkowej, zajmującej się sprawą zwrotu mienia z prośbą o przywrócenie bezprawnie zabranych nieruchomości. Sprawę zagospodarowania sali odłożono więc w gabinecie burmistrza na dalszy plan, bo po co inwestować w coś, co miasto najprawdopodobniej utraci?
    Komisja Majątkowa przysłała pismo, iż oczekuje zawarcia umowy między miastem a parafią w sprawie zwrotu tej posesji. Ksiądz i władze miasta nie napotykają w sprawie kina na większe problemy i rzecz powinna zakończyć się niebawem.
    Tymczasem pewnego pięknego dnia na probostwie zaterkotał dzwonek i ksiądz dowiedział się, że jutro przyjeżdżają ciężarówki, by zabierać projektory, instalacje i fotele. To dzwoniono z Bydgoszczy, z filii Instytucji Dystrybucji Filmów Neptun-Fala w Gdańsku, która poczuwa się do własności tego sprzętu.
    Ksiądz oczywiście zaprotestował, broniąc tego, co żnińskie przed Bydgoszczą. Panie przyjechały bez ciężarówek i okazały się bardzo sympatyczne. Przedstawiły swój punkt widzenia: Sprzęt mamy "na stanie", co miesiąc odpisujemy półmilionową amortyzację. Te pieniądze firma musi zarobić, ale zamiast wypłacać je pracownikom - odprowadza je do Skarbu Państwa. Sprzęt na siebie nie pracuje, a pieniądze pożera. Podarować go księdzu nie możemy, bo nas Rada Pracownicza rozliczy ze sprzeniewierzonego majątku.
    Panie powoływały się na dekret o kinefikacji z 7 IV 1948 roku, zgodnie z którym sprzęt jest ich własnością. W spisie aktualnie obowiązujących przepisów prawnych takiego dekretu nie ma. Kościół uznaje projektory jako łup wojenny, ale na to, jak na każdy łup, podstaw prawnych nie ma również, zresztą to już nie są te projektory... i tak dyskutować można do rana.
    Na trzygodzinnym spotkaniu u zastępcy burmistrza rozważono różne wyjścia. Wybrano kompromisowe. Ksiądz wykupi tylko projektory, co wyniesie go niecałe 7 milionów złotych, Neptun-Fala nic nie wywiezie i nie będzie zgłaszać pretensji. Widzowie - tak, jak chcieli - dalej będą oglądać video.
    Jak to się zwykle zdarza - koniec jednego jest początkiem drugiego. Ksiądz Prymas Józef Glemp, osobiście zainteresowany placówką, zaproponował utworzenie w niej Domu Katolickiego dla Młodzieży. Byłoby to coś podobnego do ewangelickiego ośrodka w Oćwiece z salami noclegowymi, pewnie i stołówką. Budynek czekał na to pięćdziesiąt dwa lata...