Krystyna Ługiewicz z Brązowym Medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis. Wielki triumf haftu pałuckiego

Przedwczoraj w Muzeum Okręgowym w Bydgoszczy Krystyna Ługiewicz, hafciarka pałucka z gminy Żnin odebrała Medal Zasłużony Kulturze Gloria Artis. Takim samym odznaczeniem została uhonorowana Kinga Turska – Skowronek, autorka wniosku o wpis hafciarstwa pałuckiego na krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego, który w zeszłym roku zwieńczony został sukcesem.

Znakomita hafciarka, równie cierpliwa przy wykonywaniu własnych prac, co i podczas nauki haftu pałuckiego z nowymi jego adeptkami, którą to misję realizuje od wielu lat. 9 lutego br. Krystyna Ługiewicz - bo o niej mowa-odebrała w Muzeum Okręgowym im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy Brązowy Medal "Zasłużony Kulturze "Gloria Artis". Było to jedno z czterech wręczonych podczas tego wydarzenia wyróżnień.  Medal odebrała również Kinga Turska – Skowronek – etnolog, badaczka stroju i tkaniny oraz haftu. To wieloletnia kustoszka Muzeum Etnograficznego w Toruniu, członkini Rady Muzeum przy wągrowieckiej Opatówce oraz Rady Muzealnej przy Muzeum Ziemi Pałuckiej w Żninie. Jest autorką wniosku o wpis hafciarstwa pałuckiego na krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego.

Krystyna Ługiewicz ma za sobą już 48 lat pracy twórczej, ale w praktyce jej przygoda z haftem trwa dłużej, od dzieciństwa. Jest rodowitą Pałuczanką, urodziła się w Grochowiskach Księżych i tam mieszkała do 1984 r. W szóstej klasie szkoły podstawowej, wyszyła pod okiem pani od zajęć praktycznych koszulę nocną i białą bluzkę. I tak zaczęła się jej miłość do haftu.

W 1978 r. w Żninie powstał zakład toruńskiej Spółdzielni Pracy Twórczości Ludowej i Artystycznej Rzut. Podlegał on Cepelii. Krystyna Ługiewicz pracowała tam do 1990 r., do chwili rozwiązania Cepelii. Następnie wykonywała stroje pałuckie i haft użytkowy.

Haftowała m.in. czepce, kryzy, fartuszki, halki i bluzki. Natomiast do Stowarzyszenia Twórców Ludowych przyjęta została w 1994 r. Współpracuję z Muzeum Etnograficznym w Toruniu, gdzie przeprowadza renowację eksponatów.

Dzięki tej artystce haft pałucki ma szansę przetrwać nie tylko w postaci dzieł, które stworzyła i tworzyć zamierza dalej. Ona również dba o to, aby sztukę haftowania w pałuckim kanonie zaszczepiać wśród nowych jej adeptów, zwłaszcza w młodzieży. Od 10 lat Krystyna Ługiewicz prowadzi koło hafciarskie w Muzeum Regionalnym w Wągrowcu, które liczy 24 osoby. Podobne koło od ponad 20 lat prowadzi w GDK w Rogowie. Tam na zajęcia z mistrzynią haftu pałuckiego uczęszcza 12 uczniów. Prowadzi również zajęcia z młodzieżą szkole specjalnej oraz w Muzeum Ziemi Pałuckiej.

W 1988 r. otrzymała w Warszawie tytuł twórczyni ludowej. Konkursy, w których regularnie bierze udział i zdobywa nagrody to m.in. Wiosna na Pałukach w Szubinie, Babie lato w Bydgoszczy, Noc Kupały w Dziekanowicach, A to polskie właśnie w Lublinie. Poza tym co roku otrzymuje nagrodę marszałka województwa kujawsko-pomorskiego. W maju 2022 r. otrzymała statuetkę Mistrza Tradycji, a w lipcu tamtego roku również nagrodę ministra kultury i dziedzictwa narodowego. Od października 2018 r. Krystyna Ługiewicz może się szczycić tytułem Zasłużonej dla kultury polskiej.

W 2025 roku przyznano jej tytuł Honorowego Obywatela Miasta Wągrowca, tytuł Zasłużony dla Powiatu Żnińskiego oraz Zasłużony dla Gminy Żnin.

Karol Gapiński