Jak złożyć wniosek o świadczenie wspierające?

Złożenie wniosku o świadczenie wspierające to drugi etap dwustopniowego postępowania – poprzedzić je musi uzyskanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia od Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności. Dopiero po jej uzyskaniu można wystąpić do ZUS o samo świadczenie. Procedura jest w całości elektroniczna, co dla wielu rodzin opiekujących się osobami z niepełnosprawnościami bywa poważną barierą praktyczną.

Zanim złożysz wniosek do ZUS, musisz mieć ostateczną decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia. Wydaje ją Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności na podstawie kwestionariusza samooceny PPW-K i dokumentacji medycznej. Jeśli złożysz wniosek do ZUS bez tej decyzji – sprawa zostanie pozostawiona bez rozpoznania.

Decyzja WZON musi wskazywać co najmniej 70 punktów potrzeby wsparcia, żeby świadczenie w ogóle przysługiwało. Jeśli komisja przyznała mniej punktów, przed złożeniem wniosku do ZUS warto rozważyć odwołanie – bo wynik WZON bezpośrednio decyduje o wysokości miesięcznego świadczenia.

Wniosek o świadczenie wspierające składa się wyłącznie elektronicznie, przez portal PUE ZUS (Platforma Usług Elektronicznych ZUS). Nie ma możliwości złożenia wniosku papierowo w okienku ZUS ani przez pełnomocnika bez konta elektronicznego. To wymóg ustawowy, a nie kwestia preferencji danego oddziału ZUS.

Do złożenia wniosku potrzebne są:

– konto na portalu PUE ZUS (można założyć przez profil zaufany, e-dowód lub bankowość elektroniczną) – podpis elektroniczny: kwalifikowany, zaufany (profil zaufany) lub osobisty (e-dowód) – decyzja WZON ustalająca poziom potrzeby wsparcia

Osoba z niepełnosprawnością może działać samodzielnie lub przez pełnomocnika, który musi posiadać własne konto PUE ZUS i odpowiednie pełnomocnictwo.

Ustawa o świadczeniu wspierającym zawiera ważną zasadę dotyczącą terminów: jeśli wniosek do ZUS zostanie złożony w ciągu 3 miesięcy od dnia wydania decyzji WZON, prawo do świadczenia ustala się od miesiąca, w którym złożono wniosek do WZON – z wyrównaniem za cały wcześniejszy okres.

Jeśli ten termin zostanie przekroczony, świadczenie przysługuje dopiero od miesiąca złożenia wniosku do ZUS – bez żadnego wyrównania za miesiące, które minęły.

Przykład: wniosek do WZON złożono w lutym, decyzję otrzymano w kwietniu, wniosek do ZUS złożono w czerwcu (w ciągu 3 miesięcy) – świadczenie przysługuje od lutego. Gdyby wniosek do ZUS złożono we wrześniu – tylko od września, bez wyrównania za luty, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień. Różnica potrafi sięgać kilkudziesięciu tysięcy złotych.

Po złożeniu wniosku ZUS prowadzi postępowanie i wydaje decyzję. Cała korespondencja – decyzje, postanowienia, zawiadomienia, wezwania – doręczana jest wyłącznie elektronicznie, na konto PUE ZUS. Dokument uznaje się za doręczony po 14 dniach od umieszczenia go na portalu, niezależnie od tego, czy użytkownik go przeczytał. Dlatego ważne jest regularne sprawdzanie skrzynki w PUE ZUS.

ZUS wypłaca świadczenie wyłącznie przelewem na rachunek bankowy. Nie ma możliwości odbioru gotówkowego.

Odmowa ze strony ZUS może wynikać z kilku powodów: błędów formalnych we wniosku, złożenia wniosku bez ważnej decyzji WZON, spełniania przesłanek wykluczających (np. pobyt w placówce całodobowej, uprawnień do podobnego świadczenia za granicą) lub zbyt małej liczby punktów potrzeby wsparcia.

Od decyzji ZUS przysługuje odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Warto jednak pamiętać, że jeśli problem leży w zbyt małej liczbie punktów przyznanych przez WZON – odwołanie składa się do WZON, a nie do ZUS. To odrębne postępowanie administracyjne i sądowe.

Nie można natomiast odwoływać się do ZUS od wysokości przyznanego świadczenia. Wysokość wynika wprost z liczby punktów określonych w decyzji WZON i ZUS nie ma tu żadnego pola do oceny. Jeśli kwota jest za niska – jedyną ścieżką jest odwołanie od decyzji WZON.

Elektroniczna forma całego postępowania, konieczność posiadania profilu zaufanego, zawiłości terminów – to wszystko sprawia, że wiele rodzin ma trudności z samodzielnym przejściem przez ten proces. Błąd na etapie wniosku może kosztować miesiące oczekiwania lub utratę prawa do wyrównania.

Świadczenie wspierające – serwis Kancelarii LexAgo – oferuje kompleksowe wsparcie przy składaniu wniosku do ZUS: zakładanie profilu PUE ZUS, przygotowanie i złożenie wniosku, pilnowanie terminów, a w razie odmowy – przygotowanie odwołania i reprezentację przed sądem. Kancelaria prowadzi też bezpłatną wstępną analizę sprawy, po której rodzina wie dokładnie, na co może liczyć i jakie kroki podjąć.

Złożenie wniosku o świadczenie wspierające wymaga uprzedniego uzyskania decyzji WZON z co najmniej 70 punktami, aktywnego konta PUE ZUS i podpisu elektronicznego. Kluczowy termin to 3 miesiące od decyzji WZON – złożenie wniosku w tym czasie pozwala uzyskać wyrównanie za wcześniejsze miesiące. Cały proces jest wyłącznie elektroniczny i nie przewiduje papierowej alternatywy.