Ptasia grypa w Żninie. Całe miasto w strefie objętej zakażeniem

Z początkiem roku w Żninie wyznaczono strefę objętą zakażeniem ptasią grypą. Hodowcy drobiu muszą trzymać ptaki w zamknięciu. Transport ptaków, a nawet jaj wymaga zgody Powiatowego Lekarza Weterynarii.

Tuż po nowym roku nad brzegiem Jeziora Dużego Żnińskiego zostały znalezione martwe dzikie gęsi. Pobrane z ptaków próbki trafiły do laboratorium Państwowego Instytutu Weterynaryjnego w Puławach, które zdiagnozowało przyczynę upadku gęsi - wysoce zjadliwa grypa ptaków (HPAI). W związku z tym Powiatowy Lekarz Weterynarii w Żninie Andrzej Domagalski 5 stycznia wydał rozporządzenie w sprawie zwalczania wysoce zjadliwej grypy ptaków u ptaków dzikich na terenie powiatu żnińskiego. Lekarz wyznaczył strefę objętą zakażeniem, która w praktyce obejmuje całe miasto Żnin. 

STREFA ZAKAŻENIA - NAKAZY I ZAKAZY

W strefie objętej zakażeniem obowiązuje nakaz utrzymywania drobiu i innych ptaków w odosobnieniu, w kurnikach lub innych zamkniętych obiektach lub w innym miejscu w gospodarstwie. Ma to być zorganizowane w taki sposób, aby uniemożliwić kontakt z drobiem lub innymi ptakami, utrzymywanymi w innych gospodarstwach oraz uniemożliwiający kontakt z dzikimi ptakami. Należy niezwłocznie zgłaszać znalezione martwe ptaki i usuwać zwłoki padniętych sztuk. Trzeba również niezwłocznie czyścić i odkazić środki transportu i sprzęt wykorzystywany do transportu drobiu. Osoby, które prowadzą hodowle drobiu powinny też wyłożyć maty dezynfekcyjne przed wejściami, wyjściami, wjazdami i wyjazdami, odkażać ręce oraz obuwie. 

Właściciel fermy drobiu winien też prowadzić wykaz osób wchodzących i wychodzących z gospodarstwa (z wyłączeniem mieszkańców), poczyścić, odkazić, zdezynfekować i zderatyzować miejsca trzymania drobiu, trzeba zabezpieczyć ściółkę dla ptaków, odkażać ją, zabezpieczyć paszę dla drobiu przed innymi zwierzętami, w szczególności ptakami dzikimi. Co warte podkreślenia, to również nakaz niezwłocznego informowania Powiatowego Lekarza Weterynarii w Żninie o zwiększonej zachorowalności lub śmiertelności ptaków w gospodarstwie. Trzeba również zgłosić miejsca, w których przebywają zwierzęta wrażliwe na grypę ptaków. 

Na terenie strefy obowiązuje zakaz przemieszczania drobiu, piskląt oraz jaj, chyba że Powiatowy Lekarz Weterynarii wyrazi na to zgodę. Zgody PIWet wymaga transport drobiu, piskląt i jaj do rzeźni, zakładów pakowania jaj, do zakładów przetwórczych, które są poza strefą. Nie można z fermy drobiarskiej wyprowadzać ani wprowadzać ptaków, chyba że wyrazi na to zgodę PIWet. Zgoda potrzebna jest do transportu mięsa drobiowego z rzeźni, zakładów rozbioru oraz chłodni. Bez zgody lekarza nie wolno wywozić świeżego mięsa mielonego, przetworów mięsnych i produktów z drobiu, ptaków żyjących w niewoli i dzikich ptaków łownych. Obowiązuje również zakaz organizowania targów, wystaw, pokazów i konkursów, gdzie są gromadzone ptaki. Nie wolno sprzedawać drobiu czy jaj na targach. Obowiązuje też zakaz polowania na ptaki. 

To nie wszystkie nakazy i zakazy, jakie obowiązują w strefie występowania ptasiej grypy. Szczegółowo określa je rozporządzenie. Tam też jest informacja o tym, by oznakować całą strefę występowania ptasiej grypy tablicami ostrzegawczymi z napisem UWAGA! WYSOCE ZJADLIWA GRYPA PTAKÓW STREFA OBJĘTA ZAKAŻENIEM. 

ZACHOROWANIA LUDZI NA PTASIĄ GRYPĘ

Grypa ptaków jest wirusową chorobą drobiu o bardzo dużym znaczeniu ekonomicznym. Wywoływane przez nią straty wynikają nie tylko z faktu, że wirus może wywoływać zachorowania i bardzo wysoką śmiertelność u ptactwa domowego. Kraj, w którym pojawi się choćby jedno ognisko grypy, nie może eksportować drobiu i produktów pochodzenia drobiarskiego co najmniej z regionu. 

Niekiedy zakażeniu może ulec też człowiek, ale są to sytuacje bardzo rzadkie i w praktyce ograniczone do Azji i Afryki. Wirus  długo przeżywa w niskich temperaturach: w temperaturze +4°C (temperatura lodówki) ponad 2 miesiące, a w zamrożeniu wiele miesięcy, a nawet lat. Wirus grypy posiada też kilka słabych punktów. Po pierwsze - jest bardzo wrażliwy na wysoką temperaturę i pod działaniem 70°C ginie prawie natychmiast. Dlatego też drób i jaja właściwie upieczone, usmażone lub ugotowane są w pełni bezpieczne. Po drugie - powszechnie stosowane środki dezynfekcyjne, mydło i detergenty bardzo skutecznie eliminują zagrożenie. Zachowanie podstawowych zasad higieny, częste mycie rąk ciepłą wodą z mydłem, dezynfekcja pomieszczeń inwentarskich, są prostymi, a jednocześnie bardzo efektywnymi sposobami zapobiegania grypie. 

OBJAWY PTASIEJ GRYPY

Na początku choroby u drobiu spada apetyt i pragnienie. Ptaki są osowiałe, mają nastroszone pióra i gromadzą się wokół źródeł ciepła. Ponieważ wirus atakuje mózg, chore osobniki mogą wykazywać objawy nerwowe: drgawki, porażenia skrzydeł, chwiejny chód, skręt szyi, czy też wygięcie szyi na grzbiet. Towarzyszyć temu może duszność, sine zabarwienie grzebienia i biegunka. U drobiu nieśnego gwałtowanie spada liczba składanych jaj, a jaja już złożone mogą być pozbawione skorup. Hodowca powinien jednak pamiętać, że opisane wyżej objawy nie zawsze muszą występować. Czasami występują nagłe przypadki śmiertelne, bez poprzedzających je zauważalnych zmian w zachowaniu. Dotyczy to przede wszystkim kur i indyków. Z kolei u dorosłych kaczek jedynym zauważalnym objawem mogą być nagłe spadki nieśności i zmniejszone pobieranie paszy i wody. W przypadku zaobserwowania u drobiu objawów, mogących wskazywać na obecność wirusa grypy ptaków w gospodarstwie, należy niezwłocznie powiadomić powiatowego lekarza weterynarii, który pobierze próbki do badań laboratoryjnych.

Remigiusz Konieczka, 11 I 2023