64. Konkurs Sztuki Ludowej Pałuk w Szubinie. Tradycja, która nie przemija

64. Konkurs Sztuki Ludowej Pałuk w Szubinie. Tradycja, która nie przemija

Konkurs Sztuki Ludowej Pałuk, organizowany w Szubinie nieprzerwanie od 1963 roku, pozostaje najstarszym tego typu wydarzeniem w Polsce. Tegoroczna, 64. edycja odbyła się w ramach „Wiosny na Pałukach” i po raz kolejny pokazała, że ludowa tradycja regionu ma się doskonale. Co więcej – zainteresowanie konkursem stale rośnie.

W tym roku do udziału zgłosiło się aż 108 twórców ludowych, podczas gdy rok wcześniej było ich 87. Jury oceniło 434 prace, czyli o blisko sto więcej niż przed rokiem. Uczestnicy prezentowali swoje dzieła w trzech głównych dziedzinach: zdobnictwie pałuckim, hafcie oraz rzeźbie. Najliczniej reprezentowane było zdobnictwo pałuckie – zgłoszono ponad 250 prac. Wśród nich znalazły się tradycyjne pająki, bukiety, plotki żniwne, a także rózgi i papierowe kwiaty. Dużym zainteresowaniem cieszył się również haft pałucki, którego oceniano 91 prac. W kategorii rzeźby, płaskorzeźby i zabawek zaprezentowano 87 dzieł.

Organizatorzy podkreślają, że szczególnie cieszy obecność dzieci i młodzieży, którzy coraz chętniej angażują się w pielęgnowanie lokalnych tradycji. Młodzi twórcy najczęściej wybierają zdobnictwo pałuckie, a duża w tym zasługa Małgorzaty Bołki – mistrzyni tej sztuki, prowadzącej warsztaty w Szubińskim Domu Kultury.

Jeśli chodzi o haft, najwyżej punktowane były czepce. Prezentują tradycyjne motywy i pokazują, że haft pałucki wciąż żyje. Szczególne słowa uznania skierowano do Krystyny Ługiewicz z Bożejewiczek, która od lat propaguje haft pałucki, prowadząc koło hafciarskie przy Muzeum Regionalnym w Wągrowcu. Dzięki jej działalności coraz więcej osób próbuje swoich sił w tej dziedzinie. Artystka zdobyła jedną z czterech głównych nagród konkursu. Nagrodę specjalną w kategorii haftu otrzymała natomiast Iwona Nowak z Budziszewka.

Wśród laureatek znalazła się również Halina Kaszewska z Szubina, zdobywczyni drugiej nagrody. Artystka przygotowała na konkurs kompletny strój pałucki, w tym fartuszek i kryzę.

Nie zabrakło również mistrzów rzeźby. W kategorii rzeźby pałuckiej po raz kolejny wyróżnił się Piotr Woliński z Kcyni, uczeń legendarnej Klary Prillowej. Artysta od lat nie tylko tworzy, ale także kształci młodych twórców. W tegorocznej edycji otrzymał nagrodę specjalną.

Jedna z jego prac przedstawia Zespół Regionalny Pałuki z Kcyni, który w tym roku świętuje 70-lecie działalności. Kolejna nawiązuje do wielkanocnego obrzędu „Przywoływki”.

Dwie pierwsze nagrody w kategorii rzeźby trafiły do uczniów Piotra Wolińskiego – Ariela Czechowskiego i Eryka Tubiszewskiego z Kcyni.

Tegoroczny konkurs miał także szczególny wymiar symboliczny. W 2025 roku haft pałucki został wpisany na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Już w czerwcu zapadnie decyzja, czy na listę trafi również zdobnictwo pałuckie. Dla twórców i mieszkańców regionu byłoby to kolejne ważne potwierdzenie wartości lokalnej tradycji, która mimo upływu lat wciąż inspiruje kolejne pokolenia.

Pomiędzy kolejnymi częściami ceremonii wręczenia nagród publiczność mogła podziwiać występ uczniów Zespołu Szkół Specjalnych im. Ks. Jana Kątnego, przygotowany pod kierunkiem Zbigniewa Sabacińskiego. Dzieci i młodzież zaprezentowały widowisko „Przywoływki pałuckie”, łączące taniec, śpiew i opowieść inspirowaną tradycją Pałuk. Finałem wydarzenia był koncert zespołu TrzyStruny, który stworzył wyjątkową atmosferę, nawiązującą do folkloru i muzyki ludowej.

Po zapoznaniu się z nadesłanymi pracami Komisja w składzie: mgr Kinga Turska Skowronek, mgr Bożena Olszewska, dr Justyna Słomska-Nowak i dr Anna Kornelia Jędrzejewska przyznała następujące nagrody i wyróżnienia:

HAFT

Nagroda Specjalna: Iwona Nowak

Nagroda I: Krystyna Ługiewicz, Małgorzata Bołka, Krystyna Różańska, Maria Tomczak

Nagroda II: Halina Kaszewska, Wiesława Kotarba, Irena Nogalska, Wanda Szewczyk

Nagroda III: Lidia Kierejewska, Barbara Kalka, Mirosława Sass-Nowak

Wyróżnienia: Maria Gruchała, Renata Adamczyk, Krystyna Bylicka, Łukasz Makulec,

Maria Ślęzak, Genowefa Leśna, Iwona Bojko

HAFT dzieci i młodzież

Nagroda: Maja Jaszak - (Kcynia)

RZEŹBA

Nagroda Specjalna: Piotr Woliński

Nagroda I: Ariel Czechowski, Eryk Tubiszewski

Nagroda II: Piotr Marciniuk, Tomasz Straub

Nagroda III: Krzysztof Jabłoński, Marek Szpechciński, Mariusz Woźniak

Wyróżnienie: Agata Zielińska

RZEŹBA DZIECI I MŁODZIEŻY

Nagroda I: Wiktor Kurzawa - (Kcynia)

RZEŹBA ZABAWKI

Nagroda I: Mirosław Nowak

RZEŹBA W GLINIE

Nagroda I: Piotr Marciniuk

Nagroda II: Alina Gordon

Nagroda III: Urszula Szpechcińska

ZDOBNICTWO

Nagroda Specjalna: Jadwiga Bołka

Nagroda I: Małgorzata Bołka, Wiesława Palczewska, Joanna Lewandowska

Nagroda II: Katarzyna Pietroń- Gbór, Dominika Komorowska-Pietroń, Marlena Bałka

Maria Tomczak, Urszula Szpechcińska, Agata Maludzińska

Nagroda III: Jagoda Koguciuk, Urszula Kubiak, Maria Kwiatkowska

Wyróżnienie: Paweł Pietroń, Rozalia Krzemkowska, Artur Komorowski,

Joanna Kaźmierczak-Kowalska, Julia Kubiak, Ewa Jaszak, Kacper Grodzki

Krystyna Kwiatkowska

ZDOBNICTWO DZIECI I MŁODZIEŻY

Nagroda: Iga Palczewska, Jakub Palczewski, Marika Pawłowska, Wiktoria Surmacka

Natalia Siekiera, Joanna Małkiewicz, Gabriela Hyży, Michalina Ciężka, Liliana Ciężka

Jan Kont, Michalina Dobies, Antoni Ślusarz, Gabriela Trzebiatowska, Anna Ollesz

Lena Smolarz, Anna Kucher, Julia Molota, Marcelina Balcerek, Szymon Smoter, Antonia Gbór, Zofia Boruch, Anastazja Aniśko, Nikodem Gbór wszyscy z Szubina

Wyróżnienie: Anna Zakrzewska – (Szubin), Julia Sokolińska - (Szubin)

Maja Obremska - (Szubin), Emilia Liana - (Żnin), Paulina Malinowska - (Żnin)

Dominik Marczyński – (Żnin), Emilia Kubiak - (Żnin), Aleksandra Wawrzyńska - (Żnin)

Lena Szok - (Żnin), Michalina Adamczyk - (Żnin), Ksawery Reiter - (Żnin)

Zuzanna Gatka - (Żnin), Eliza Szymańska - (Żnin)

Komisja postanowiła przyznać upominki za udział w konkursie z dziedziny rzeźba dzieci i młodzieży dla:

Olgi Bagrowskiej, Kacpra Piwońskiego, Agaty Bagrowskiej, Eleny Sztyma, Zuzanny Chałupniczak, Jana Kołatka, Józefa Kołatka, Antoniny Chałupniczak, Gabrieli Ostrowskiej, Korneli Szmania, Juli Strzeleckiej, Zuzanny Strzeleckiej - wszyscy ze Żnina

Nagrody pieniężne ufundowane przez:

Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego

Rodzinę Szkulmowskich

Pałucki Bank Spółdzielczy w Wągrowcu

Stowarzyszenie Twórców Ludowych Oddział Bydgosko-Toruński

Mirosława Rzeszowskiego

Zakupione zostały nagrody rzeczowe z dotacji:

Gminy Wągrowiec

Banku Spółdzielczego w Szubinie

Starostwa Powiatowego w Żninie

Starostwa Powiatowego w Nakle

Zbigniewa Sabacińskiego

Urzędu Miejskiego w Wągrowcu

Urzędu Miejskiego w Żninie

Urzędu Miejskiego w Kcyni

Urzędu Miejskiego w Łabiszynie

Starostwa Powiatowego w Wągrowcu

Piotr Bembenek

Galeria: fot. Piotr Bembenek