Pierwszy festyn archeologiczny w Biskupinie "Człowiek i środowisko w przeszłości", 1995

Istotą "Dni Dziedzictwa Europejskiego" jest niekonwencjonalna prezentacja obiektów zabytkowych. Ma ona na celu zapoznanie społeczności lokalnych z dziedzictwem kulturowym, którego jest spadkobiercą oraz rozbudzić potrzebę opieki nad nim. Inicjatywa ta korzysta z poparcia Unii Europejskiej.

    Pomysł zorganizowania Festynu Archeologicznego w Biskupinie zrodził się rok temu. Inicjatorami tego przedsięwzięcia byli: Aleksander Bursche, Wiesław Zajączkowski i Wojciech Brzeziński, którzy w czasie trwania festynu zostali podniesieni do godności wodzów pomnika historii, jakim jest gród w Biskupinie.  
    Aby doprowadzić do realizacji swojego pomysłu promującego na całą Polskę, Europę i świat polskie Pompeje, intensywnie przez rok szukali, namawiali sponsorów, instytucje, pasjonatów, ludzi oddanych kulturze, którzy podjęliby trud współorganizowania i tworzenia na żywo historycznego spektaklu, którego myślą przewodnią będzie hasło "Człowiek i środowisko w przeszłości".  
    Znaleźli. Pozyskali sponsorów, wśród instytucji oraz zebrali wielu ludzi, uczniów, studentów z całej Polski, pasjonujących się naszą starożytną historią. Wyznaczono termin festynu i zabrano się do pracy. W napięciu oczekiwali rozpoczęcia festynu. Czy wszystko "zagra" jak należy? Czy dotrą zaproszeni goście? Czy przybędzie publiczność? Czy będzie pogoda?  
    I oto nadeszła godzina 10.00 w sobotę 16 września. Tego dnia niebiosa były łaskawe. Nie padało. Publiczności przybyło ponad trzy tysiące. Zaproszeni goście są także. Czas zainaugurować Dni Dziedzictwa Europejskiego i otworzyć Festyn Archeologiczny.

Dyrektor Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie Jan Jaskanis, fot. Paweł Dobies

Pierwsze słowa wprowadzające do uroczystego otwarcia festynu wygłosił dyrektor Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie Jan Jaskanis, który w imieniu własnym, organizatorów, wodzów przywitał zaproszonych gości, wśród których byli m.in.: Andrzej Braun - przewodniczący Komisji Kultury przy prezydencie Rzeczypospolitej, Wiesław Olszewski - wojewoda bydgoski, Ryszard Brejza - marszałek Sejmiku Samorządowego, Tomasz Nikocki - przedstawiciel Jego Magnificencji rektora Uniwersytetu Warszawskiego, Klaus Goldman - przedstawiciel Muzeum Berlińskiego, Zdzisław Kuczma - wójt gminy Gąsawa, Zygmunt Kurtyka - przewodniczący Rady Gminy Gąsawa, Zbigniew Jaszczuk - kierownik Urzędu Rejonowego, przedstawiciele wojewodów toruńskiego, włocławskiego oraz przybyłą publiczność. Otwarcia, czyli przecięcia wstęgi wśród błysku fleszy, pracujących wielu kamer telewizyjnych, dokonał Andrzej Braun, przewodniczący komisji kultury przy prezydencie Rzeczypospolitej.  

Pierwszy z lewej - Ryszard Brejza, marszałek Sejmiku Samorządowego, odwrócony tyłem (przed chwilą przeciął wstęgę) Andrzej Braun, przewodniczący komisji kultury przy Lechu Wałęsie, prezydencie Rzeczypospolitej, po jego lewej stronie wódz Wiesław Zajączkowski (dyrektor muzeum w Biskupinie, wówczas oddział PMA), pierwszy z prawej (klaszcze) - wódz Wojciech Brzeziński (wicedyrektor Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie), fot. Paweł Dobies

    Festyn Archeologiczny został otwarty. Wszyscy ruszyli tworzyć żywy historyczny spektakl. Trzymając w ręku płacidła (jedyny środek płatniczy na terenie festynu, 1 płacidło = 50 gr) zaczęliśmy odkrywać czekające nas atrakcje i niespodzianki. A było ich wiele. W tym dniu odbył się pokaz mody starożytnej, koncert Kwartetu Jorgi, promocja książki dedykowanej Jerzemu Kolendo oraz inscenizacja taneczna "Chorea Antiqua" i turniej rycerski w wykonaniu Bractwa Miecza i Kuszy u stóp zamku w Wenecji. Część publiczności o oznaczonej godzinie udała się na zamek w Wenecji, aby obejrzeć wyżej wymieniony turniej.      Czekamy. Widzowie zniecierpliwieni opóźniającym się przedstawieniem. Po dłuższej chwili przybyli z Biskupina oficjalni goście. Spektakl rozpoczął się i był bardzo ciepło przyjęty. Cóż było powodem opóźnienia? Otóż w czasie zwiedzania przez oficjalnych gości dotarli oni do miejsca, w którym można było skorzystać z kąpieli w balii klepkowej na oczach wszystkich zebranych. Dwóch konserwatorów wojewódzkich z Bydgoskiego i Toruńskiego skorzystało z tej atrakcji. Zabrakło szybkiego suszenia.
    Następnego dnia, w niedzielę cały czas padał deszcz, co było powodem do zmian w dziennym programie festynu. A jednak mimo tak fatalnej pogody tego dnia festyn swoją obecnością zaszczyciło ponad sześć tysięcy ludzi i byli zadowoleni.
    Naprawdę warto, nie - TRZEBA KONIECZNIE uczestniczyć w tym jedynym w swoim rodzaju Festynie Archeologicznym w Biskupinie.

Jacek Mielcarzewicz, Pałuki nr 187 (38/1995)

FAwB