Ostatni dzwonek, żeby coś zmienić

GDDKiA, ZRID, nieruchomości, odszkodowania, droga ekspresowa, S5
     Ostatni dzwonek, żeby coś zmienić
     Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad w Bydgoszczy apeluje do właścicieli nieruchomości, które mogą być brane pod uwagę w procedurze nabywania i ewentualnej wypłaty odszkodowań, aby mieli aktualne adresy do korespondencji i uporządkowane wpisy do ksiąg wieczystych.

     Po ogłoszeniu wykonawców na wykonanie projektu i budowę siedmiu odcinków drogi ekspresowej S5 w teren ruszyli geodeci, by dokonać niezbędnych pomiarów i nanieść dane na ostateczny projekt. Jednocześnie inwestor, którym jest Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad, rozpoczął akcję informacyjną skierowaną przede wszystkim do tych osób, które są właścicielami nieruchomości położonych na trasie budowy. Z tej okazji do urzędów gmin trafiła, na początku, elektroniczna wersja broszury informacyjnej, a za kilka dni dotrze papierowa. Rzecznik prasowy GDDKiA oddział w Bydgoszczy Tomasz Okoński powiedział, że na dzień dzisiejszy dla mieszkańców najważniejsze są informacje zawarte na pierwszej stronie broszury.
     GDDKiA informuje w pierwszej kolejności, że wykup nieruchomości nastąpi po wydaniu przez wojewodę Decyzji o Zezwoleniu na Realizację Inwestycji Drogowej, które w skrócie drogowcy nazywają ZRID. Nastąpi to nie wcześniej niż na przełomie 2016 i 2017 roku. Jednak właściciele już teraz muszą zwrócić uwagę na dwie ważne sprawy.
     Po pierwsze, wojewoda będzie kierował korespondencję do stron postępowania na adres podany w ewidencji gruntów i budynków widniejących w starostwach powiatowych. W przypadku Pałuk są to starostwa w Żninie i Nakle. W związku z tym GDDKiA prosi o sprawdzenie, czy adres w ewidencji odpowiada aktualnemu adresowi korespondencyjnemu. Jeśli nie, to takie dane należy uaktualnić. W przeciwnym razie do właścicieli mogą nie dotrzeć niezbędne dokumenty. A dokumenty, jakie właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości otrzymają od wojewody to m.in. zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej i zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania. Dotychczasowi właściciele nie otrzymają samej decyzji ZRID, bo jest bardzo obszerna, tylko zawiadomienia o jej wydaniu razem z informacją o zasadach zapoznania się z jej treścią.
     Tak jak informowaliśmy, po wydaniu decyzji ZRID rozpocznie się procedura ustalania odszkodowań. Odszkodowanie za przejętą nieruchomość na rzecz Skarbu Państwa przysługuje właścicielowi, użytkownikom wieczystym oraz osobom, którym przysługuje ograniczone prawo rzeczowe do nieruchomości, na przykład wierzycielowi hipotecznemu. Dlatego ważne jest, by te osoby uaktualniły księgi wieczyste. Ważne, aby zaktualizować wpisy dotyczące właściciela, w szczególności przez wprowadzenie postanowień o nabyciu spadków, testamentów etc., a także wpisy dotyczące ograniczonych praw rzeczowych przez wykreślenie spłaconych hipotek bądź aktualnych służebności. Jeśli w księdze wieczystej wystąpi hipoteka, to wojewoda będzie zobowiązany do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie ustalenia aktualnej wysokości wierzytelności głównej zabezpieczonej wpisem hipoteki w księdze wieczystej. To znacznie wydłuży termin wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania, a w konsekwencji wypłatę odszkodowania.
     W urzędach gmin są dostępne materiały dotyczące budowy drogi S5, ale najlepiej niezbędnych informacji zasięgnąć u źródła, czyli w siedzibie GDDKiA w Bydgoszczy przy ul. Fordońskiej 6.
Tomasz Okoński poinformował, że jeśli ktoś chce zapoznać się z dokumentacją, może to zrobić w czwartki między 9:00 a 11:00. - To ostatni dzwonek na to, by coś zmienić - mówi Tomasz Okoński, ale podkreśla, że zmiany są kosmetyczne.

     Jak wspomnieliśmy, cały czas w terenie pojawiają się geodeci. Ustalają nie tylko przebieg trasy, ale również przebieg dróg serwisowych, dojazdowych i wjazdów do posesji. GDDKiA przypomina, że osoby te mają prawo wstępu na grunt i do obiektów budowlanych oraz dokonywania niezbędnych czynności związanych z wykonywanymi pracami. Właściciel lub użytkownicy są zobowiązani umożliwić geodetom wykonywanie swojej pracy.
     Wydana przez wojewodę decyzja o Zezwoleniu na Realizacją Inwestycji Drogowej (ZRID) zatwierdza podziały nieruchomości i na mocy prawa przenosi własność działek na rzecz Skarbu Państwa. Decyzja ZRID może zostać wydana z rygorem natychmiastowej wykonalności, co pozwala na szybszą realizację inwestycji i szybszą wypłatę odszkodowań. Decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wyda wojewoda. Wysokość odszkodowania ustalona będzie według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji ZRID oraz według jej wartości z dnia ustalenia wysokości odszkodowania. Wycenie będą podlegać grunty, budynki, budowle, składniki trwale związane z gruntem (np. ogrodzenia, szamba, drzewa, krzewy). Wycenie nie będzie podlegał majątek ruchomy (np. zwierzęta, pojazdy, maszyny). Wartość nieruchomości określi rzeczoznawca majątkowy, który zostanie wyłoniony przez wojewodę w przetargu.
     Wysokość odszkodowań i termin wypłaty zależeć będzie od tego, czy nastąpią odwołania od decyzji ZRID. Jeśli nie będzie odwołania, to właściciele otrzymają 100% odszkodowań w ciągu 14 dni od chwili, gdy decyzja odszkodowawcza stanie się ostateczna. Natomiast, jeżeli będą odwołania, to inwestor może wypłacić zaliczkę w wysokości 70% odszkodowania ustalonego przez wojewodę. Wypłata takiej zaliczki nastąpi jednorazowo w terminie 30 dni od dnia złożenia przez właściciela lub użytkownika wieczystego do GDDKiA wniosku o wypłatę zaliczki. Pozostałe 30% wypłaci w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja ZRID stanie się ostateczna.
     Jeżeli na wycenianej nieruchomości ustanowione są ograniczone prawa rzeczowe, np. służebność, to wysokość odszkodowania będzie zmniejszona o kwotę równą wartości tych praw, a wynagrodzenie za służebność dostanie osoba, której ona dotyczy. Z kolei jeśli na wycenianej nieruchomości ustanowiona jest hipoteka, to hipoteka (na nieruchomości przejmowanej pod drogę) wygasa, natomiast wysokość odszkodowania za nieruchomość zostanie zmniejszona o odszkodowanie wierzyciela za wygaśnięcie hipoteki w wysokości aktualnego zadłużenia. Gdy zadłużenie hipoteki przewyższa wartość nieruchomości, to całość odszkodowania przysługuje wierzycielowi hipotecznemu, np. bankowi (bonusy za wydanie nieruchomości - 5% i 10.000 zł - przysługują właścicielowi). Co to są bonusy?
     Jeżeli właściciele lub użytkownicy zdecydują się wydać nieruchomości i opróżnić lokale niezwłocznie (ale nie później niż 30 dni od wydania decyzji ZRID), to wysokość odszkodowania zostanie powiększona o 5% wartości nieruchomości. Kiedy decyzja ZRID będzie dotyczyła nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym lub budynkiem, w którym został wyodrębniony lokal mieszkalny, to wysokość odszkodowania przysługująca właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu zostanie powiększona o 10.000 zł. W ZRID zostanie określony termin wydania nieruchomości i opróżnienia lokali. Nie będzie krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja wojewody stanie się ostateczna. Warto zauważyć, że ZRID pod rygorem natychmiastowej wykonalności, pozwoli wykonawcom na wcześniejsze rozpoczęcie robót w terenie i zobowiązuje właścicieli do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń. W takim jednak wypadku zarządca drogi będzie zobowiązany do wskazania lokalu zamiennego. Jeżeli właściciele nie będą się zgadzali na wydanie nieruchomości i opróżnienie lokali, to wojewoda będzie mógł wprowadzić takie osoby w tzw. tryb egzekucyjny.

Remigiusz Konieczka
Pałuki nr 1257 (11/2016)

Przejdź do forum.