Remont dachu klasztoru: prace, dofinansowanie, etapy i cele - informacje aktualne 2024. Ambona w klasztorze: historia, prace restauratorskie i plany na przyszłość.

Zakończyły się prace polegające na remoncie więźby dachowej z wymianą pokrycia dachu budynku klasztoru w Kcyni – etap II. Zadanie sfinansowane zostało z dotacji celowej udzielonej przez gminę Kcynia w ramach Rządowego Programu Odbudowy Zabytków. To nie koniec rządowego wsparcia dla kcyńskiej parafii. Aktualnie realizowane jest zadanie polegające na konserwacji i restauracji ambony w kształcie łodzi, znajdującej się we wnętrzu kościoła. Prace wykonuje mgr Solida Lim Pracownia Konserwacji I Restauracji Dziel Sztuki Lim z Torunia.

Dach klasztoru

Prace przy remoncie więźby i pokrycia dachu klasztoru, rozpoczęły się już w 2023. W pierwszym etapie dofinansowane zostały ze środków Urzędu Marszałkowskiego w Toruniu w kwocie blisko 200.000 zł. W tym roku realizowany był i niedawno zakończył się etap II, który wykonywała firma Jawis sp. z o.o. z Kowalewa na podstawie umowy zawartej w kwietniu 2024 r.  O środki na realizację zadania Gmina Kcynia wystąpiła do Rządowego Programu Odbudowy Zabytków, pozyskując z sukcesem 500.000 zł.

- Celem projektu było przeprowadzenie remontu więźby dachowej z wymianą pokrycia dachu budynku klasztoru w Kcyni – etap II obejmujący część środkową dachu. Prace były pilne do wykonania z uwagi na postępująca degradację pokrycia dachowego co negatywnie wpływa na kondycję całości budynku. Przedmiotowy budynek ściśle powiązany jest z kościołem pw. WNMP w Kcyni, zarówno architektonicznie jak i w sposób użytkowy. Klasztor bowiem przylega bezpośrednio do kościoła i mieści pomieszczenia, które niezbędne są do jego funkcjonowania. Pomieszczeniami takimi są zakrystia, biuro parafialne, miejsca spotkań rady parafialnej i stowarzyszeń funkcjonujących w ramach kościoła, oraz miejsca nauk przed sakramentalnych, a także służy jako zaplecze pomocnicze dla chórów, zespołów i pielgrzymów przybywających do sanktuarium Krzyża Świętego. Budynek mieści także pomieszczenia mieszkalne dla księży i sióstr zakonnych, posługujących w parafii – informuje autor projektu Tomasz Hałas z Referatu Inwestycji kcyńskiego ratusza.

Prace zrealizowano zgodnie z wydanym pozwoleniem konserwatorskim na prowadzenie robót budowlanych – Decyzja Kujawsko – Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nr WZN 86/22 z dnia 28 marca 2022 r.

Objęły one m.in.: roboty rozbiórkowe, przygotowawcze i pomocnicze m.in. rozbiórka pokrycia z dachówki; więźbę dachową – naprawa więźby dachowej wymiana elementów konstrukcyjnych dachu krokwie zwykłe i kleszcze; oczyszczenie i impregnację więźby dachowej, rusztowania wewnętrzne; roboty pokrywcze czyli pokrycie dachów nieodeskowanych dachówką ceramiczną z otworami z przykręceniem wkrętami. Odbioru końcowego prac w dniu 16 czerwca br., dokonała komisja składająca się m.in. z przedstawiciela WUOZ DB oraz inspektora nadzoru i kierownika budowy.  

To nie koniec prac polegających na kompleksowym remoncie zadaszenia kcyńskiego klasztoru. Parafia pozyskała środki na ich kontynuację z Urzędu Marszałkowskiego w Toruniu.

Wśród 197 projektów wybranych do dofinansowania w 2024 roku, znalazło się wsparcie na dokończenie wymiany zadaszenia klasztoru w wysokości 100.000 zł.

Ambona w klasztorze

A gdy Jezus chodził nad morzem Galilejskim ujrzał dwóch braci, Szymona którego zowią Piotrem, i Andrzeja, brata jego, zapuszczających sieci w morze (albowiem byli rybakami). I rzekł im: Pójdźcie za mną, a uczynię, że się staniecie rybakami ludzi (Mt 4, 18-20).

Aktualnie we wnętrzu kościoła pw. WNMP w Kcyni trwa realizacja zadania polegającego na przeprowadzeniu prac konserwatorskich i restauratorskich ambony w kształcie łodzi z żaglem (z ok. 1787 r.).

Morze i woda w tradycji antycznej prezentowane były często jako metafora świata, po którym płynie statek duszy człowieka narażony na niebezpieczeństwa i zagrożenia czyhające zewsząd. Życie często pokazywano jako żeglugę niewolną od zagrożeń. Okręt należy do najstarszych symboli Kościoła.

- Wnętrze kościoła posiada wystrój barokowo-klasycystyczny z neobarokową polichromią z końca XVIII w. odnowioną w latach 1962-1965 przez zespół Pracowni Konserwacji Zabytków w Toruniu pod kierunkiem prof. Leonarda Torwita. Osobliwością kościoła jest zamieszczony w polu środkowym ołtarza głównego późnogotycki krucyfiks z I połowy XVI w., z naturalnymi włosami i srebrną koroną cierniową z XVIII w., któremu przypisywane są cuda takie jak uzdrawianie ciężko chorych i cierpiących – informuje Tomasz Hałas  - We wnętrzu kościoła wyróżnia się również unikalna ambona w kształcie łodzi z wizerunkiem ryby pod dziobem, emblematem papieskim na maszcie i Okiem Opatrzności na żaglu, która zostanie odrestaurowana w ramach dotacji z rządowego programu wsparcia. W ramach zadania mają zostać w szczególności przeprowadzone prace polegające na wykonaniu dokumentacji fotograficznej i opisowej stanu zachowania zabytku (ambony). Ponadto wykonane zostaną badania odkrywkowe, odsolenie dolnych fragmentów ściany, na której zainstalowana jest ambona, uzupełnienie zaprawy, uzupełnienie ubytków warstwy malarskiej i wykonanie aranżacji kolorystycznej. Planowane są również prace w zakresie elementów złoconych i srebrzonych ambony. Realizacja zadania pozwoli zachować zabytek o unikalnym i niepowtarzalnym charakterze – dodaje.

Wartość dotacji przyznanej na ten cel z Rządowego Programu Odbudowy Zabytków to 150.000,00 zł. Prace zakończyć się mają do końca lipca br.

Ewa Hałas (zdjęcia Ewa Hałas)