Ekolodzy mają zastrzeżenia

Stowarzyszenie Ekologiczne w Barcinie ma zastrzeżenia, co do nowej inwestycji LafargeHolcim powstającej na terenie Cementowni Kujawy. Chodzi o budowę hali do przeróbki paliw alternatywnych. Burmistrz Barcina stwierdza, że wszystko dzieje się zgodnie z prawem, a dyrektor Stanisław Sobczyk zaznacza, że dla zakładu najważniejsze jest, aby ograniczyć wpływ przemysłowej aktywności na środowisko naturalne do minimum. Zakład przygotowuje się już do kolejnego nowatorskiego i proekologicznego projektu, polegającego na wykorzystaniu wody kopalnianej do nawadniania lasów. Pod Barcinem ma się także odbyć ogólnopolska konferencja poświęcona ochronie środowiska.

     Zarząd Stowarzyszenia Ekologicznego w Barcinie wystosował pismo do burmistrza Michała Pęziaka. Podpisali się pod nim przewodnicząca Janina Drążek, a także Zenon Flejter, Bogdana Pieczyńska i Wiesław Kleszczewski.
     - Gmina Barcin ze względu na bogactwa naturalne tutaj zlokalizowane skazana jest na rozwój przemysłu - czytamy w piśmie. - Obserwujemy to w ostatnim półwieczu w sposób bardzo intensywny. Budowa cementowni w latach sześćdziesiątych miejscowej ludności, a także napływowej, dała szansę poprawy warunków życia: powstały nowe osiedla mieszkaniowe wraz z infrastrukturą, obwodnica, by stary Barcin nie rozsypał się od wzmożonego transportu drogowego, a także duża ilość miejsc pracy.
     Przypomniano, że z czasem cementownia stała się zakładem coraz bardziej uciążliwym dla mieszkańców, a projekt budowy spalarni przez francuską firmę SICO wywołał falę protestów na Pałukach i Kujawach Zachodnich.
     - Spalarnia nie powstała, lecz zagrożenia dla środowiska pozostały - piszą członkowie zarządu Stowarzyszenia Ekologicznego. - Czujność społeczeństwa (m.in. Stowarzyszenie Ekologiczne w Barcinie i Komisja Ochrony Środowiska przy Radzie Miejskiej w Barcinie) spowodowały, że firma „Lafarge“ podjęła budowę nowoczesnej cementowni. Ekolodzy wywalczyli dobry przepływ informacji w myśl zasady „nic o nas bez nas“. W 2005 roku przepływ informacji zagwarantowany został na poziomie europejskim. W ramach funduszy FARS stworzona została Platforma ds. Bezpieczeństwa i Uciążliwości, czyli dobre stosunki między lokalną społecznością a firmą, oparte na właściwym przepływie informacji i zaufaniu. Niestety w ostatnim czasie, kiedy to podejmowane były decyzje dotyczące budowy instalacji do przetwarzania odpadów, przepływ informacji nie zadziałał. Do opinii społecznej dotarły jakieś nieoficjalne wiadomości, krótko przed rozpoczęciem budowy.
     Janina Drążek z pozostałymi członkami zarządu poinformowała, że delegacja Stowarzyszenia udała się do Starostwa Powiatowego w Żninie, by poznać opinię urzędu w tej sprawie, ale wicestarosta i kierownik Wydziału Ochrony Środowiska stwierdzili, że nic na ten temat nie wiedzą. Delegacja udała się też do burmistrza Barcina. Tam usłyszeli sugestię, by pisemnie zwrócić się do urzędu z prośbą o uzyskanie odpowiednich materiałów.
     - Opłaciliśmy wniosek i uzyskaliśmy z Urzędu Miasta i Gminy w Barcinie dokumentację dotyczącą przedsięwzięcia polegającego na zmianie funkcji magazynu paliw alternatywnych na instalacje do przetwarzania odpadów i produkcji paliw alternatywnych przy Cementowni „LafargeHolcim“, które realizuje „Green Petrol“ - czytamy w piśmie Stowarzyszenia. - Na podstawie tych dokumentów, spotkań przedstawicieli Zarządu Stowarzyszenia Ekologicznego z Wicestarostą Żnińskim i Burmistrzem Barcina oraz artykułu, który ukazał się w „Pałukach“ wyrażamy nasze zaniepokojenie w tej sprawie. Z dokumentacji wynika, że Urząd Miasta i Gminy w Barcinie, Starostwo Powiatowe w Żninie, Marszałek Województwa Kujawsko-Pomorskiego, Powiatowy Inspektor Sanitarny oraz Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska na bieżąco byli informowani o staraniach dotyczących pozwoleń na budowę zakładu.
     W związku z tym Zarząd Stowarzyszenia zadał burmistrzowi Michałowi Pęziakowi pytanie, dlaczego Stowarzyszenie Ekologiczne w Barcinie nie otrzymało choćby raportu OOS?

     Kiedy już członkowie Stowarzyszenia zapoznali się z otrzymaną dokumentacją, a w szczególności z raportem OOS, dostrzegli negatywne skutki przedsięwzięcia. Obawiają się zwiększonego ruchu samochodów związanego z transportem odpadów, wzmożonego hałasu, a także zwiększonej emisji gazów i pyłów do powietrza, które mogłyby spowodować zapylenie dróg i ich uszkodzenie, a w związku z tym możliwość stworzenia niebezpieczeństwa dla ruchu drogowego. Zwrócili uwagę na to, że w raporcie OOS jest informacja o tym, że poza granicami terenu zakładu zostanie przekroczony standard jakości środowiska. Członkowie stowarzyszenia zakładają, że nastąpi zwiększenie zużycia wody przeciwpożarowej i siedmiokrotnie wzrośnie częstość zagrożenia ogniowego.
     - Powstaną odpady z grupy 19 (OOS) i co z nimi dalej? (przy założeniu przetworzenia 122 800 Mg i uzyskaniu 61000 Mg paliwa alternatywnego) - pyta Zarząd Stowarzyszenia burmistrza Barcina. - Co oznacza termin „inne odpady“, których wielkość szacuje się na 36.000 Mg. Czy są prowadzone badania na ludności na terenie istniejących firm produkujących paliwa alternatywne?
     Stowarzyszenie Ekologiczne w Barcinie jest zdania, że mieszkańcom Barcina i okolicy, na których spada uciążliwość zagospodarowania odpadów zwożonych z różnych odległych źródeł wytwarzania ich, należy się szczegółowa informacja o oddziaływaniu tego przedsięwzięcia na środowisko. Uważa też, że potrzebne są konsultacje społeczne, których nie było.
     Burmistrz Michał Pęziak, w nawiązaniu do pisma złożonego do Urzędu Miejskiego w Barcinie 11 maja w sprawie postępowań administracyjnych dotyczących wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia dla planowanych do realizacji inwestycji związanych z przetwarzaniem odpadów na terenie gminy Barcin, informuje, że powyższe postępowania są prowadzone zgodnie z zapisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 353 ze zm.).
     - Dla przedsięwzięć wyszczególnionych w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r.
     w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71 j.t.) na zasadach określonych w obowiązujących przepisach prawa zostaje zapewniony udział społeczeństwa, a zapisy dotyczące uprawnień organizacji ekologicznych określają możliwość i sposób uczestnictwa w nich - zaznacza burmistrz. - Jednocześnie informuję, że w aktach postępowań prowadzonych przez tutejszy organ znajdują się dokumenty potwierdzające poinformowanie społeczeństwa o planowanych do realizacji przedsięwzięciach mogących zawsze i mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
     Burmistrz oznajmił, że na poszczególnych etapach postępowania w sposób określony przepisami prawa każdy ma prawo do zapoznania się z dokumentacją sprawy oraz do wniesienia uwag i wniosków. Złożone w wyznaczonym terminie uwagi i wnioski są rozpatrywane przez organ administracji. Stwierdził ponadto, że udział społeczeństwa jest realizowany poprzez ogłoszenie informacji, która umieszczana jest na: tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego w Barcinie, stronie internetowej Biuletynu Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego w Barcinie, ekoportalu, tablicach ogłoszeń sołectw, na terenie których będzie realizowana inwestycja oraz na terenie nieruchomości, na którym planowana jest realizacja przedsięwzięcia.
     Każde postępowanie dotyczące oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko kończy się decyzją administracyjną, od treści której służy tryb odwoławczy do Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
     - Reasumując powyższe organ prowadzący postępowania administracyjne w powyższym zakresie zapewnia udział społeczeństwa, będący konsultacjami zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa w zakresie przeprowadzania ocen oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko - zakończył burmistrz Michał Pęziak.
     Dyrektor Cementowni Kujawy Stanisław Sobczyk w związku z tym, iż pismo Stowarzyszenia Ekologicznego i odpowiedź burmistrza nie były adresowane do LafargeHolcim, a zostały jedynie przesłane do wiadomości LafargeHolcim, postanowił nie komentować ich, aby nie urazić żadnej ze stron. Zaznaczył jednak, że zarówno Lafarge, a obecnie LafargeHolcim, nigdy nie robiło nic wbrew woli lokalnego społeczeństwa.
     - Od ponad 20 lat jesteśmy obecni w Polsce, również na Pałukach, w okresie długoletniej pracy zrobiliśmy wiele na rzecz ochrony środowiska naturalnego - oznajmił Stanisław Sobczyk. - Pomimo wielu osiągnięć, ciągle staramy się wdrażać najlepsze technologie (tzw. BAT - Best Available Technology). Na nowoczesne technologie od 2009 roku wydaliśmy ponad 400 mln zł, z tego w ostatnich dwóch latach ponad 150 mln zł. Dzisiaj jesteśmy jedną z najnowocześniejszych cementowni na świecie i jesteśmy dumni, że ta cementownia jest właśnie tu, na Pałukach. W naszej działalności najważniejsze jest, aby ograniczyć wpływ przemysłowej aktywności na środowisko naturalne do minimum. Przykładem są ostatnie inwestycje, które realizowaliśmy na początku roku i po wdrożeniu których emisja pyłów została obniżona do poziomu 3mg/m3, czyli dziesięciokrotnie mniej od prawnie wymaganych 30mg/m3.
     Dyrektor poinformował jednocześnie, że LafargeHolcim zamierza wspólnie z Lasami Państwowymi realizować nowatorski i proekologiczny projekt polegający na wykorzystaniu wód kopalnianych do nawadniania lasów. Jest to pionierskie rozwiązanie, którego jeszcze w Polsce nikt nie zrealizował. Projekt ten wspiera Ministerstwo Ochrony Środowiska. Wysiłki i nakłady na ochronę środowiska zostały docenione zarówno przez Stowarzyszenie Producentów Cementu, jak i przez Ministerstwo Ochrony Środowiska i w tym roku ogólnopolska konferencja poświęcona ochronie środowiska naturalnego odbędzie się w Cementowni Kujawy.
     - Niewątpliwie jest to wielkie wyróżnienie dla wszystkich pracowników, ale również wyróżnienie dla całych Pałuk i województwa kujawsko-pomorskiego - stwierdził Stanisław Sobczyk.

Magdalena Kruszka
Pałuki nr 1321 (23/2017)